Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam? A. Chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia là thiêng liêng, bất khả xâm phạm. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Bảo vệ chủ quyền là trách nhiệm của toàn dân, trong đó có học sinh. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Chủ quyền lãnh thổ là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của một quốc gia đối với đất liền, vùng trời, vùng biển và các đảo thuộc lãnh thổ của mình. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Biên giới quốc gia là ranh giới xác định lãnh thổ trên đất liền, trên biển, trong lòng đất và trong không trung.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Tình huống: Một bạn học sinh thấy trên mạng xã hội có bài viết cho rằng một đảo thuộc quần đảo Trường Sa không phải của Việt Nam và định chia sẻ lại.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Hướng giải quyết: Không chia sẻ bài viết chưa được kiểm chứng. Cần tìm hiểu thông tin từ các nguồn chính thống như sách giáo khoa, báo chí của Nhà nước, các văn bản pháp luật về biển, đảo. Đồng thời báo cho thầy cô, người lớn biết về bài viết sai lệch để được hướng dẫn xử lý.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Lãnh thổ quốc gia gồm những bộ phận nào?
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu khái niệm chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Kể tên các lực lượng nòng cốt bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia là thiêng liêng, bất khả xâm phạm."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Bảo vệ chủ quyền là trách nhiệm của toàn dân, trong đó có học sinh."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Chủ quyền lãnh thổ là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của một quốc gia đối với đất liền, vùng trời, vùng biển và các đảo thuộc lãnh thổ của mình."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Biên giới quốc gia là ranh giới xác định lãnh thổ trên đất liền, trên biển, trong lòng đất và trong không trung."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Chủ quyền lãnh thổ là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của một quốc gia đối với đất liền, vùng trời, vùng biển và các đảo thuộc lãnh thổ của mình. Đối với Việt Nam, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân.
- Tổng kết ghi nhớ: Chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia là thiêng liêng, bất khả xâm phạm.; Bảo vệ chủ quyền là trách nhiệm của toàn dân, trong đó có học sinh.; Không chia sẻ thông tin sai lệch về biên giới, biển, đảo.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Tình huống: Một bạn học sinh thấy trên mạng xã hội có bài viết cho rằng một đảo thuộc quần đảo Trường Sa không phải của Việt Nam và định chia sẻ lại.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (Chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia là thiêng liêng, bất khả xâm phạm.; Bảo vệ chủ quyền là trách nhiệm của toàn dân, trong đó có học sinh.; Không chia sẻ thông tin sai lệch về biên giới, biển, đảo.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Hướng giải quyết: Không chia sẻ bài viết chưa được kiểm chứng. Cần tìm hiểu thông tin từ các nguồn chính thống như sách giáo khoa, báo chí của Nhà nước, các văn bản pháp luật về biển, đảo. Đồng thời báo cho thầy cô, người lớn biết về bài viết sai lệch để được hướng dẫn xử lý.
- Bài 4: Vùng đất, vùng biển, vùng trời và vùng lòng đất.
- Bài 5: Chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia là quyền làm chủ hoàn toàn của một quốc gia đối với toàn bộ lãnh thổ của mình.
- Bài 6: Quân đội nhân dân, Công an nhân dân, Bộ đội Biên phòng.