1. Kiến thức trọng tâm
Sâu hại là những loài côn trùng và động vật gây hại trực tiếp cho cây trồng như sâu ăn lá, sâu đục thân, rệp hút nhựa cây, chuột phá hoại hạt giống. Bệnh hại do nấm, vi khuẩn, virus gây ra, làm cây héo úa, thối rễ, đốm lá, xoăn lá, suy yếu và chết.
Sâu, bệnh hại ảnh hưởng lớn đến sinh trưởng, năng suất và chất lượng nông sản. Cây bị sâu bệnh nặng có thể giảm năng suất nhiều, quả xấu, không đạt tiêu chuẩn tiêu thụ, gây thiệt hại kinh tế cho người trồng. Một số bệnh còn lây lan nhanh, khó khống chế nếu không phát hiện sớm.
Phòng trừ sâu, bệnh hại có ý nghĩa quan trọng trong sản xuất nông nghiệp. Phòng trừ kịp thời giúp bảo vệ cây trồng, ổn định năng suất, nâng cao chất lượng sản phẩm, giảm chi phí sản xuất và bảo vệ môi trường. Nguyên tắc phòng trừ là phòng là chính, phát hiện sớm, xử lí kịp thời, kết hợp nhiều biện pháp, hạn chế sử dụng thuốc hóa học.
Các biện pháp phòng trừ gồm biện pháp canh tác, biện pháp cơ giới vật lí, biện pháp sinh học và biện pháp hóa học. Cần ưu tiên các biện pháp an toàn, thân thiện với môi trường và sức khỏe con người.
2. Ví dụ minh họa
Ví dụ: Trên ruộng lúa xuất hiện rầy nâu hút nhựa cây làm lúa vàng úa, lép hạt. Người nông dân phát hiện sớm, áp dụng biện pháp thả vịt vào ruộng để ăn rầy, kết hợp phun thuốc sinh học khi mật độ rầy cao.
Nhờ phát hiện sớm và phòng trừ kịp thời, ruộng lúa phục hồi sinh trưởng, hạn chế thiệt hại năng suất và giảm lượng thuốc hóa học sử dụng.
3. Ghi nhớ
- Sâu hại do côn trùng và động vật gây ra; bệnh hại do nấm, vi khuẩn, virus gây ra.
- Sâu, bệnh hại làm giảm năng suất, chất lượng nông sản và gây thiệt hại kinh tế.
- Phòng trừ theo nguyên tắc: phòng là chính, phát hiện sớm, kết hợp nhiều biện pháp an toàn.