1. Kiến thức trọng tâm
- Mục tiêu thực hành: rèn kĩ năng thu thập, xử lí số liệu và viết báo cáo về sự thay đổi kinh tế của một vùng cụ thể.
- Các bước thực hiện: xác định dàn ý; thu thập số liệu về GDP, cơ cấu kinh tế, xuất khẩu, đầu tư; phân tích sự thay đổi theo thời gian; viết báo cáo hoàn chỉnh; trình bày kết quả trước lớp.
- Vùng duyên hải Trung Quốc gồm các tỉnh, thành phố ven biển phía đông như Liêu Ninh, Hà Bắc, Thiên Tân, Sơn Đông, Giang Tô, Thượng Hải, Chiết Giang, Phúc Kiến, Quảng Đông, Hải Nam.
- Trước thời kì cải cách mở cửa (năm 1978), kinh tế vùng duyên hải còn chậm phát triển, chủ yếu dựa vào nông nghiệp và công nghiệp nhẹ.
- Sau cải cách mở cửa, Nhà nước thành lập các đặc khu kinh tế như Thâm Quyến, Hạ Môn, Hải Nam.
- Sự thay đổi nổi bật: GDP tăng nhanh, chiếm tỉ trọng lớn trong GDP cả nước; cơ cấu kinh tế chuyển dịch từ nông nghiệp sang công nghiệp, dịch vụ; xuất khẩu chiếm tỉ trọng cao; đô thị hoá nhanh, hình thành các siêu đô thị như Thượng Hải, Quảng Châu, Thâm Quyến.
- Hạn chế: chênh lệch với vùng nội địa, ô nhiễm môi trường.
2. Ví dụ minh họa
Đề bài: Dựa vào bảng số liệu GDP của một số tỉnh duyên hải qua các năm, hãy nhận xét sự thay đổi kinh tế của vùng.
Lời giải: GDP của các tỉnh duyên hải tăng nhanh và liên tục, đặc biệt là Quảng Đông, Giang Tô, Sơn Đông, Thượng Hải. Tỉ trọng công nghiệp và dịch vụ tăng, nông nghiệp giảm. Điều này cho thấy chính sách mở cửa đã biến vùng duyên hải thành đầu tàu kinh tế của Trung Quốc. Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng nhanh cũng đi kèm ô nhiễm môi trường và chênh lệch giàu nghèo, đòi hỏi phát triển bền vững hơn trong giai đoạn tới.
3. Ghi nhớ
- Vùng duyên hải là đầu tàu kinh tế của Trung Quốc.
- Cải cách mở cửa làm thay đổi sâu sắc kinh tế vùng duyên hải.
- Phát triển nhanh cần đi kèm bảo vệ môi trường và công bằng xã hội.