1. Kiến thức trọng tâm
Chủ đề 1 gồm Bài 1 về cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường và Bài 2 về cung - cầu trong nền kinh tế thị trường. Cạnh tranh là sự đấu tranh giữa các chủ thể kinh tế nhằm giành lợi thế trong sản xuất, kinh doanh, tiêu thụ. Cạnh tranh lành mạnh thúc đẩy phát triển kinh tế, nâng cao chất lượng sản phẩm; cạnh tranh không lành mạnh gây hại cho thị trường và xã hội.
Cung là khối lượng hàng hóa, dịch vụ mà người bán sẵn sàng bán ở các mức giá khác nhau. Cầu là khối lượng hàng hóa, dịch vụ mà người mua sẵn sàng mua ở các mức giá khác nhau. Giá cả thị trường được hình thành trên cơ sở quan hệ cung - cầu. Khi cung lớn hơn cầu, giá có xu hướng giảm; khi cầu lớn hơn cung, giá có xu hướng tăng.
2. Ví dụ minh họa
Câu đúng/sai: "Khi cầu về một loại hàng hóa tăng lên trong khi cung không đổi, giá cả của hàng hóa đó có xu hướng tăng." Đáp án: Đúng. Vì cầu tăng, người mua sẵn sàng trả giá cao hơn để mua được hàng hóa, làm giá cả tăng lên.
Câu trả lời ngắn: Nêu một biểu hiện của cạnh tranh không lành mạnh. Trả lời: Làm hàng giả, hàng nhái; tung tin xấu về đối thủ; bán phá giá để loại bỏ đối thủ khỏi thị trường.
3. Ghi nhớ
- Cạnh tranh lành mạnh thúc đẩy phát triển kinh tế; cạnh tranh không lành mạnh gây hại cho thị trường.
- Cung - cầu tác động lẫn nhau và quyết định giá cả thị trường.
- Khi cầu tăng, cung không đổi: giá tăng. Khi cung tăng, cầu không đổi: giá giảm.