1. Kiến thức trọng tâm
Giao tiếp trên internet bao gồm nhắn tin, bình luận, gọi video, tham gia nhóm học tập và diễn đàn. Môi trường mạng tiện lợi nhưng tiềm ẩn nhiều rủi ro: lừa đảo, bắt nạt qua mạng, lộ thông tin cá nhân, tiếp xúc với nội dung xấu. Vì vậy, mỗi người cần trang bị kĩ năng giao tiếp an toàn.
Các nguyên tắc cơ bản: sử dụng ngôn ngữ lịch sự, tôn trọng người khác; không gửi tin nhắn khi đang nóng giận; không chia sẻ mật khẩu, mã xác thực, số tài khoản cho bất kì ai; không đăng ảnh, video riêng tư của bản thân và người khác khi chưa được đồng ý; kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ để tránh lan truyền tin giả.
Khi gặp hành vi bắt nạt, quấy rối, cần giữ lại bằng chứng, chặn tài khoản gây hại và báo cho người lớn hoặc quản trị viên nền tảng. Không nên đáp trả bằng lời lẽ xúc phạm, vì điều đó chỉ làm mâu thuẫn leo thang. Với người lạ chủ động làm quen, cần thận trọng, không cung cấp thông tin cá nhân và không hẹn gặp riêng.
2. Ví dụ minh họa
Ví dụ: Một tài khoản lạ nhắn tin cho em, tự xưng là nhân viên ngân hàng và yêu cầu em gửi mã xác thực để "xác minh tài khoản".
Lời giải: Đây là dấu hiệu lừa đảo. Ngân hàng thật không bao giờ hỏi mã xác thực qua tin nhắn. Em cần: không gửi mã, không bấm vào đường link kèm theo, chụp màn hình tin nhắn làm bằng chứng, chặn tài khoản đó và báo cho người lớn. Nếu lỡ gửi mã, cần báo ngay cho ngân hàng và người lớn để kịp thời khóa tài khoản.
3. Ghi nhớ
- Lịch sự, tôn trọng khi giao tiếp; không lan truyền tin giả, không đăng nội dung riêng tư.
- Không chia sẻ mật khẩu, mã xác thực, thông tin cá nhân cho người lạ.
- Gặp bắt nạt, quấy rối: lưu bằng chứng, chặn tài khoản, báo người lớn.
- Kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ; cảnh giác với tin nhắn mạo danh.