Danh sách bài tự soạn theo chương trình chuẩn (tự soạn).
1. Kiến thức trọng tâm
Ứng xử văn minh nơi công cộng là cách cư xử tôn trọng, lịch sự và có trách nhiệm khi tham gia các hoạt động chung như ở trường học, bệnh viện, thư viện, phương tiện giao thông, công viên hay trên mạng xã hội. Với học sinh lớp 12, chuẩn bị bước vào môi trường đại học và xã hội rộng lớn hơn, việc rèn luyện ứng xử văn minh thể hiện nhân cách, ý thức công dân và sự trưởng thành.
Ứng xử văn minh thể hiện ở nhiều hành vi cụ thể. Cần tuân thủ nội quy, xếp hàng, giữ trật tự, không chen lấn, không gây ồn ào ở nơi cần yên tĩnh. Cần giữ gìn vệ sinh chung, không xả rác, không vẽ bậy, bảo vệ tài sản công và tiết kiệm điện, nước. Cần tôn trọng người khác, nhường chỗ cho người già, phụ nữ mang thai, người khuyết tật, giúp đỡ người gặp khó khăn, dùng lời nói lịch sự, không nói tục hay bình luận thiếu tôn trọng. Trên không gian mạng, ứng xử văn minh còn là không lan truyền tin giả, không xúc phạm người khác, tôn trọng quyền riêng tư.
Ứng xử văn minh không chỉ là tuân thủ quy định mà còn xuất phát từ sự tự giác và lòng tôn trọng cộng đồng. Mỗi hành vi nhỏ đều góp phần tạo nên môi trường sống an toàn và thân thiện.
2. Ví dụ minh họa
Trong giờ ra chơi, một nhóm học sinh xếp hàng mua đồ ăn trong căng tin, có bạn chen ngang khiến các bạn khác khó chịu. Thay vì cãi nhau, bạn lớp trưởng nhẹ nhàng nhắc bạn xếp hàng theo thứ tự và nhường chỗ cho bạn bị đau chân đứng trước. Mọi người đồng ý, hàng trở lại trật tự và không khí vui vẻ. Một ví dụ khác: khi đi xe buýt, Nam thấy cụ già lên xe, liền đứng dậy nhường ghế và giúp cụ để túi xách.
3. Ghi nhớ
- Tôn trọng nội quy, xếp hàng, giữ trật tự và vệ sinh nơi công cộng.
- Lời nói lịch sự, hành vi nhã nhặn thể hiện sự trưởng thành và văn hóa.
- Nhường nhịn, giúp đỡ người yếu thế là biểu hiện của lòng nhân ái.
