1. Kiến thức trọng tâm
Chủ đề 5: Lịch sử đối ngoại của Việt Nam thời cận – hiện đại gồm hoạt động đối ngoại trong đấu tranh giành độc lập dân tộc (đầu thế kỉ XX đến 1945), trong kháng chiến chống Pháp (1945 – 1954) và từ năm 1975 đến nay.
Đầu thế kỉ XX, Phan Bội Châu tổ chức phong trào Đông Du tìm kiếm sự giúp đỡ từ bên ngoài; Nguyễn Ái Quốc ra đi tìm đường cứu nước (1911), đến với chủ nghĩa Mác – Lênin, sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam (1930), tranh thủ thời cơ quốc tế làm nên thắng lợi Cách mạng tháng Tám 1945.
Trong kháng chiến chống Pháp, Việt Nam thực hiện ngoại giao mềm dẻo: Hiệp định Sơ bộ (1946), Tạm ước (1946) tranh thủ hòa hoãn; đoàn kết ba nước Đông Dương; được các nước xã hội chủ nghĩa công nhận từ năm 1950; thắng lợi đối ngoại lớn là Hiệp định Giơ-ne-vơ (1954).
Từ năm 1975 đến nay, Việt Nam gia nhập Liên hợp quốc (1977), trải qua thời kì bao vây, cấm vận, rồi chuyển sang đối ngoại đa phương hóa, đa dạng hóa từ thời kì Đổi mới: bình thường hóa quan hệ với Trung Quốc (1991), Mỹ (1995), gia nhập ASEAN (1995), WTO (2007). Hiện nay, Việt Nam thực hiện đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, là bạn, là đối tác tin cậy của cộng đồng quốc tế.
2. Ví dụ minh họa
Câu hỏi đúng sai: "Việt Nam gia nhập Liên hợp quốc năm 1977." (Đúng / Sai?)
Lời giải: Đúng. Sau khi đất nước thống nhất, Việt Nam trở thành thành viên Liên hợp quốc năm 1977.
Câu hỏi trả lời ngắn: Nêu ý nghĩa của Hiệp định Giơ-ne-vơ (1954) đối với Việt Nam.
Lời giải: Hiệp định Giơ-ne-vơ công nhận độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam; miền Bắc được giải phóng, tạo điều kiện để miền Bắc tiến lên xây dựng chủ nghĩa xã hội và tiếp tục đấu tranh thống nhất đất nước.
3. Ghi nhớ
- Đầu thế kỉ XX: Nguyễn Ái Quốc tìm ra con đường cứu nước mới.
- Kháng chiến chống Pháp: ngoại giao mềm dẻo, Hiệp định Giơ-ne-vơ 1954.
- Từ 1975 đến nay: đa phương hóa, đa dạng hóa, hội nhập sâu rộng.