Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Chủ đề 3: Đạo đức, pháp luật và văn hóa trong môi trường số? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Ứng xử trên mạng cũng cần lịch sự, trung thực và tôn trọng như ngoài đời thực. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Chủ đề 3: Đạo đức, pháp luật và văn hóa trong môi trường số, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Tôn trọng bản quyền và pháp luật là trách nhiệm của mọi người dùng internet. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 3: Đạo đức, pháp luật và văn hóa trong môi trường số, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học. D. - Đạo đức trong môi trường số: là những chuẩn mực ứng xử đúng đắn khi sử dụng công nghệ: trung thực, tôn trọng người khác, không lan truyền thông tin sai lệch, không xâm phạm đời tư của người khác.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Chủ đề 3: Đạo đức, pháp luật và văn hóa trong môi trường số, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. - Văn hóa ứng xử trên mạng: giao tiếp lịch sự, không dùng lời lẽ xúc phạm, không bình luận ác ý, không chia sẻ nội dung bạo lực hay phản cảm. B. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 3: Đạo đức, pháp luật và văn hóa trong môi trường số, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Ví dụ: Bạn Linh thấy một tin đồn chưa kiểm chứng về một bạn học trên mạng xã hội. Linh không chia sẻ tiếp mà nhắn riêng cho bạn đó để hỏi rõ và báo cáo bài đăng sai sự thật.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Chủ đề 3: Đạo đức, pháp luật và văn hóa trong môi trường số để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Lời giải: Hành động của Linh thể hiện văn hóa ứng xử đúng đắn: không lan truyền tin đồn, kiểm chứng thông tin, bảo vệ danh dự người khác và sử dụng công cụ báo cáo của mạng xã hội để ngăn chặn thông tin xấu.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Em hãy giải thích ngắn gọn: AI "học" như thế nào từ dữ liệu?
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Một bệnh viện muốn dùng AI để hỗ trợ phát hiện sớm bệnh từ ảnh chụp X-quang. Theo em, AI có thể thay thế hoàn toàn bác sĩ trong việc chẩn đoán không? Vì sao?
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Một học sinh nộp bài tập hoàn toàn do AI viết và ghi tên mình là tác giả. Em hãy phân tích vì sao hành vi này không trung thực và đề xuất cách sử dụng AI đúng đắn cho bạn đó.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-B, 2-C, 3-D, 4-A.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (B): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Ứng xử trên mạng cũng cần lịch sự, trung thực và tôn trọng như ngoài đời thực."
- Câu 2 (C): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Tôn trọng bản quyền và pháp luật là trách nhiệm của mọi người dùng internet."
- Câu 3 (D): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "- Đạo đức trong môi trường số: là những chuẩn mực ứng xử đúng đắn khi sử dụng công nghệ: trung thực, tôn trọng người khác, không lan truyền thông tin sai lệch, không xâm phạm đời tư của người khác."
- Câu 4 (A): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "- Văn hóa ứng xử trên mạng: giao tiếp lịch sự, không dùng lời lẽ xúc phạm, không bình luận ác ý, không chia sẻ nội dung bạo lực hay phản cảm."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: - Đạo đức trong môi trường số: là những chuẩn mực ứng xử đúng đắn khi sử dụng công nghệ: trung thực, tôn trọng người khác, không lan truyền thông tin sai lệch, không xâm phạm đời tư của người khác. - Pháp luật trong môi trường số: pháp luật quy định về bảo vệ thông tin cá nhân, an ninh mạng, sở hữu trí tuệ và xử lý các hành vi như lừa đảo trực tuyến, phát tán mã độc, đánh cắp tài khoản.
- Tổng kết ghi nhớ: Ứng xử trên mạng cũng cần lịch sự, trung thực và tôn trọng như ngoài đời thực.; Tôn trọng bản quyền và pháp luật là trách nhiệm của mọi người dùng internet.; Suy nghĩ kỹ trước khi đăng tải, chia sẻ bất cứ nội dung nào lên mạng.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ: Bạn Linh thấy một tin đồn chưa kiểm chứng về một bạn học trên mạng xã hội. Linh không chia sẻ tiếp mà nhắn riêng cho bạn đó để hỏi rõ và báo cáo bài đăng sai sự thật.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Chủ đề 3: Đạo đức, pháp luật và văn hóa trong môi trường số (Ứng xử trên mạng cũng cần lịch sự, trung thực và tôn trọng như ngoài đời thực.; Tôn trọng bản quyền và pháp luật là trách nhiệm của mọi người dùng internet.; Suy nghĩ kỹ trước khi đăng tải, chia sẻ bất cứ nội dung nào lên mạng.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Hành động của Linh thể hiện văn hóa ứng xử đúng đắn: không lan truyền tin đồn, kiểm chứng thông tin, bảo vệ danh dự người khác và sử dụng công cụ báo cáo của mạng xã hội để ngăn chặn thông tin xấu.
- Bài 4: AI được "huấn luyện" bằng cách phân tích một lượng lớn dữ liệu mẫu, tìm ra quy luật/mẫu trong dữ liệu, từ đó đưa ra dự đoán hoặc quyết định với dữ liệu mới.
- Bài 5: Không. AI chỉ hỗ trợ bác sĩ, còn quyết định chẩn đoán và điều trị cuối cùng thuộc về bác sĩ vì liên quan đến sức khoẻ, tính mạng con người và cần kinh nghiệm, trách nhiệm nghề nghiệp.
- Bài 6: Hành vi không trung thực vì bạn không tự làm bài mà nhận sản phẩm của AI là của mình. Cách đúng: dùng AI để tìm ý tưởng, tra cứu, sau đó tự viết bài, kiểm chứng thông tin và ghi rõ đã tham khảo AI.