Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 10: Kiềm chế cảm xúc tiêu cực? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Cảm xúc tiêu cực là giận, buồn, sợ, ghen tị. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 10: Kiềm chế cảm xúc tiêu cực, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Khi giận, em dừng lại, hít thở sâu và đếm từ 1 đến 10. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 10: Kiềm chế cảm xúc tiêu cực, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học. D. Cảm xúc tiêu cực là những cảm xúc làm em thấy khó chịu, như giận dữ, buồn bã, sợ hãi hay ghen tị.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 10: Kiềm chế cảm xúc tiêu cực, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Điều quan trọng là em biết kiềm chế cảm xúc tiêu cực, nghĩa là không để cơn giận hay nỗi buồn làm em nói lời không hay, làm việc không tốt với người khác. B. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 10: Kiềm chế cảm xúc tiêu cực, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Trong giờ ra chơi, bạn Hùng vô tình làm đổ nước vào vở của bạn Mai. Mai rất giận, mặt đỏ lên. Mai nhớ lời cô dặn, Mai hít thở sâu ba lần, rồi nói nhẹ nhàng: "Bạn làm đổ nước vào vở mình rồi. Bạn lau giúp mình nhé." Hùng xin lỗi và lau vở giúp Mai. Hai bạn lại chơi với nhau vui vẻ.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 10: Kiềm chế cảm xúc tiêu cực để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Em hãy tập làm như Mai: khi giận, em dừng lại, hít thở sâu, rồi nói nhẹ nhàng. Em không đánh bạn, không nói lời thô tục.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Đúng hay Sai? "Dùng xong đồ chơi, em để lung tung trên sàn nhà."
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Em hãy kể 2 việc em làm để giữ gìn đồ dùng trong gia đình.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Khi cần giúp đỡ ở nhà, em có thể nhờ ai? Kể tên 2 người.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-B, 2-C, 3-D, 4-A.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (B): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Cảm xúc tiêu cực là giận, buồn, sợ, ghen tị."
- Câu 2 (C): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Khi giận, em dừng lại, hít thở sâu và đếm từ 1 đến 10."
- Câu 3 (D): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Cảm xúc tiêu cực là những cảm xúc làm em thấy khó chịu, như giận dữ, buồn bã, sợ hãi hay ghen tị."
- Câu 4 (A): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Điều quan trọng là em biết kiềm chế cảm xúc tiêu cực, nghĩa là không để cơn giận hay nỗi buồn làm em nói lời không hay, làm việc không tốt với người khác."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Cảm xúc tiêu cực là những cảm xúc làm em thấy khó chịu, như giận dữ, buồn bã, sợ hãi hay ghen tị. Ai cũng có lúc có cảm xúc tiêu cực.
- Tổng kết ghi nhớ: Cảm xúc tiêu cực là giận, buồn, sợ, ghen tị.; Khi giận, em dừng lại, hít thở sâu và đếm từ 1 đến 10.; Em nói ra cảm xúc một cách nhẹ nhàng, lịch sự.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Trong giờ ra chơi, bạn Hùng vô tình làm đổ nước vào vở của bạn Mai. Mai rất giận, mặt đỏ lên. Mai nhớ lời cô dặn, Mai hít thở sâu ba lần, rồi nói nhẹ nhàng: "Bạn làm đổ nước vào vở mình rồi. Bạn lau giúp mình nhé." Hùng xin lỗi và lau vở giúp Mai. Hai bạn lại chơi với nhau vui vẻ.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 10: Kiềm chế cảm xúc tiêu cực (Cảm xúc tiêu cực là giận, buồn, sợ, ghen tị.; Khi giận, em dừng lại, hít thở sâu và đếm từ 1 đến 10.; Em nói ra cảm xúc một cách nhẹ nhàng, lịch sự.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Em hãy tập làm như Mai: khi giận, em dừng lại, hít thở sâu, rồi nói nhẹ nhàng. Em không đánh bạn, không nói lời thô tục.
- Bài 4: Sai. Vì đồ chơi cần được cất vào hộp sau khi chơi để nhà cửa gọn gàng và đồ chơi không bị hỏng, thất lạc.
- Bài 5: Ví dụ: tắt quạt, tắt đèn khi ra khỏi phòng; lau bàn ghế sau khi ăn; cất đồ chơi vào hộp sau khi chơi.
- Bài 6: Ví dụ: bố mẹ, ông bà, anh chị.