1. Kiến thức trọng tâm
Vật dẫn nhiệt tốt là những vật cho nhiệt truyền qua dễ dàng. Kim loại như sắt, đồng, nhôm là vật dẫn nhiệt tốt. Khi đun nấu bằng nồi kim loại, nhiệt từ bếp truyền nhanh qua nồi làm thức ăn chín nhanh. Khi cầm thìa kim loại nhúng vào canh nóng, cán thìa nhanh chóng nóng lên.
Vật dẫn nhiệt kém là những vật cho nhiệt truyền qua khó khăn, chậm chạp. Gỗ, nhựa, vải, xốp, cao su là vật dẫn nhiệt kém. Cán nồi thường làm bằng nhựa hoặc gỗ để tay không bị bỏng khi cầm. Áo ấm làm bằng len, bông giúp giữ nhiệt cho cơ thể, không cho nhiệt thoát ra ngoài.
Nhờ hiểu về vật dẫn nhiệt tốt và kém, con người làm ra nhiều đồ dùng an toàn và tiện lợi. Bình giữ nhiệt có lớp vỏ cách nhiệt giúp nước nóng lâu nguội và nước lạnh lâu ấm. Nhà ở miền nóng thường xây tường dày, mái cách nhiệt để trong nhà mát mẻ. Khi trời lạnh, chúng ta mặc áo len, đội mũ len, đi tất để giữ ấm cơ thể.
Khi sử dụng đồ dùng dẫn nhiệt tốt như nồi, chảo, bàn là, chúng ta cần cẩn thận để không bị bỏng. Khi cầm đồ nóng, nên dùng khăn vải hoặc găng tay cách nhiệt.
2. Ví dụ minh họa
Thí nghiệm: Nhúng cùng lúc một thìa kim loại và một thìa nhựa vào bát nước nóng. Sau một phút, sờ vào cán hai thìa: cán thìa kim loại nóng hơn nhiều, cán thìa nhựa vẫn mát. Kết luận: kim loại dẫn nhiệt tốt, nhựa dẫn nhiệt kém.
Ví dụ 1: Mẹ dùng khăn vải để nhấc nồi canh nóng. Khăn vải dẫn nhiệt kém nên tay mẹ không bị bỏng.
Ví dụ 2: Vào mùa đông, em mặc áo len dày. Áo len giữ nhiệt cho cơ thể, giúp em không bị lạnh.
3. Ghi nhớ
- Kim loại như sắt, đồng, nhôm dẫn nhiệt tốt; gỗ, nhựa, vải, xốp dẫn nhiệt kém.
- Vật dẫn nhiệt kém được dùng làm cán nồi, áo ấm, bình giữ nhiệt để giữ an toàn.
- Cẩn thận khi dùng đồ dẫn nhiệt tốt, dùng khăn hoặc găng tay khi cầm đồ nóng.