1. Kiến thức trọng tâm
Trung du và miền núi phía Bắc là vùng đất có địa hình đồi núi cao, dốc và hiểm trở. Nơi đây có dãy Hoàng Liên Sơn với đỉnh Phan-xi-păng cao nhất Việt Nam, có nhiều thung lũng, sông suối và thác nước đẹp. Đất đai ở vùng này chủ yếu là đất đỏ, đất feralit, thích hợp trồng cây công nghiệp như chè, cà phê và cây ăn quả.
Khí hậu ở Trung du và miền núi phía Bắc có sự phân hoá rõ rệt. Mùa hè mát mẻ, mùa đông lạnh, có nơi nhiệt độ xuống rất thấp, xuất hiện sương muối. Mưa nhiều vào mùa hè, tạo điều kiện cho cây cối phát triển xanh tốt. Rừng ở đây có nhiều loại cây gỗ quý và các loài động vật phong phú.
Thiên nhiên của vùng vừa mang lại nhiều thuận lợi vừa gây ra khó khăn. Thuận lợi là có rừng, có khoáng sản, có cảnh đẹp để phát triển du lịch. Khó khăn là địa hình hiểm trở, giao thông đi lại khó khăn, hay xảy ra lũ quét, sạt lở đất vào mùa mưa. Vì vậy, con người cần khai thác thiên nhiên hợp lí và bảo vệ rừng, bảo vệ môi trường.
2. Ví dụ minh họa
Bạn Phương sống ở một tỉnh miền núi. Bạn kể: "Quê em có núi cao, có suối trong. Mùa đông, quê em rất lạnh, có hôm sương muối phủ trắng cả đồi chè." Câu chuyện của Phương giúp các bạn hiểu về khí hậu và thiên nhiên vùng miền núi.
Một ví dụ khác: Cô giáo hỏi: "Vì sao người dân vùng núi thường làm ruộng bậc thang?" Bạn Nam trả lời: "Vì đất dốc nên người dân đắp ruộng thành từng bậc để giữ nước trồng lúa ạ." Cô khen Nam đã hiểu cách con người thích nghi với thiên nhiên.
3. Ghi nhớ
- Trung du và miền núi phía Bắc có địa hình đồi núi cao, dốc và hiểm trở.
- Khí hậu mát mẻ, mùa đông lạnh, rừng phong phú và có nhiều cảnh đẹp.
- Cần khai thác thiên nhiên hợp lí, bảo vệ rừng và phòng chống lũ quét, sạt lở đất.