Bài 4: Biểu thức chứa chữ

1. Kiến thức trọng tâm

Biểu thức chứa chữ là biểu thức có chứa một chữ cái thay cho một số chưa biết, ví dụ $a + 5$, $3 \times b$, $m - 12$. Chữ cái trong biểu thức gọi là biến, nó có thể nhận nhiều giá trị khác nhau. Khi ta thay chữ bằng một số cụ thể, ta tính được giá trị của biểu thức. Chẳng hạn, với biểu thức $a + 5$, nếu $a = 7$ thì giá trị của biểu thức là $7 + 5 = 12$.

Để tính giá trị của biểu thức chứa chữ, em thực hiện hai bước: bước một, thay chữ bằng số đã cho; bước hai, thực hiện phép tính như với biểu thức số thông thường, tuân theo thứ tự thực hiện phép tính: trong ngoặc trước, nhân chia trước, cộng trừ sau. Biểu thức chứa chữ giúp em viết gọn quy tắc tính toán và giải các bài toán tổng quát.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1. Tính giá trị của biểu thức $a + 15$ với $a = 28$: thay $a = 28$ được $28 + 15 = 43$.

Ví dụ 2. Tính giá trị của biểu thức $4 \times b - 6$ với $b = 9$: thay $b = 9$ được $4 \times 9 - 6 = 36 - 6 = 30$.

Ví dụ 3. Một hình chữ nhật có chiều dài $a$ cm và chiều rộng 5 cm thì chu vi là $(a + 5) \times 2$ cm. Với $a = 12$, chu vi là $(12 + 5) \times 2 = 34$ cm.

3. Ghi nhớ

• Biểu thức chứa chữ có chữ cái thay cho số chưa biết.
• Muốn tính giá trị: thay chữ bằng số rồi thực hiện phép tính.
• Tuân theo thứ tự: trong ngoặc trước, nhân chia trước, cộng trừ sau.