1. Kiến thức trọng tâm
Chất đốt là những chất khi cháy sẽ toả nhiệt và ánh sáng, cung cấp năng lượng cho con người. Các chất đốt thường gặp là củi, than, dầu, gas, xăng. Khi đốt, năng lượng hoá học chứa trong chất đốt chuyển thành năng lượng nhiệt và năng lượng ánh sáng. Nhờ đó, chúng ta nấu chín thức ăn, sưởi ấm, chạy xe cộ và vận hành máy móc.
Mỗi loại chất đốt có ưu điểm và nhược điểm riêng. Củi, than rẻ tiền nhưng khi cháy tạo nhiều khói, gây ô nhiễm không khí. Gas cháy sạch hơn, ít khói, tiện lợi nhưng cần cẩn thận vì gas dễ cháy nổ. Xăng, dầu dùng cho xe cộ, máy móc nhưng cũng gây ô nhiễm.
Khi sử dụng chất đốt, cần chú ý an toàn: không chơi với lửa, không để vật dễ cháy gần bếp, tắt bếp sau khi dùng, khi ngửi thấy mùi gas phải mở cửa thông thoáng và báo người lớn. Cần tiết kiệm chất đốt, tránh lãng phí.
2. Ví dụ minh họa
Em hãy quan sát bếp gas ở nhà: khi bật bếp, lửa xanh cháy đều, nồi nước dần sôi — năng lượng hoá học trong gas đã chuyển thành nhiệt. Nếu vặn nhỏ lửa, nước sôi chậm hơn vì ít nhiệt hơn. Một ví dụ khác: xe máy chạy được nhờ xăng cháy trong động cơ. Em cũng có thể so sánh: đốt một tờ giấy và đốt một mẩu than — giấy cháy nhanh, than cháy lâu hơn, cho thấy mỗi chất đốt cháy khác nhau.
3. Ghi nhớ
- Chất đốt (củi, than, dầu, gas, xăng) khi cháy toả nhiệt và ánh sáng.
- Năng lượng hoá học trong chất đốt chuyển thành nhiệt và ánh sáng.
- An toàn khi dùng chất đốt: không chơi với lửa, tắt bếp sau khi dùng, báo người lớn khi ngửi mùi gas.