Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 2: Giải quyết một số vấn đề nảy sinh trong gia đình? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Vấn đề nảy sinh trong gia đình là điều bình thường, cần bình tĩnh giải quyết. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 2: Giải quyết một số vấn đề nảy sinh trong gia đình, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Lắng nghe, tôn trọng ý kiến của nhau, trình bày ý kiến lịch sự và cùng tìm cách giải quyết. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 2: Giải quyết một số vấn đề nảy sinh trong gia đình, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học. D. Trong gia đình, đôi khi nảy sinh những vấn đề như bất đồng ý kiến, hiểu lầm, tranh cãi giữa các thành viên hoặc khó khăn về thời gian, tiền bạc.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 2: Giải quyết một số vấn đề nảy sinh trong gia đình, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Điều quan trọng là mỗi thành viên biết bình tĩnh, lắng nghe và cùng nhau tìm cách giải quyết. B. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 2: Giải quyết một số vấn đề nảy sinh trong gia đình, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Tuấn và em trai tranh nhau chiếc máy tính bảng để chơi game. Cả hai đều to tiếng, khiến mẹ rất buồn. Tuấn nhớ lại bài học ở trường nên chủ động bình tĩnh, nói với em: Em chơi trước ba mươi phút, sau đó đến lượt anh, chúng ta cùng thống nhất nhé. Em trai đồng ý. Tuấn còn rủ em cùng chơi trò chơi hai người để cả hai cùng vui.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 2: Giải quyết một số vấn đề nảy sinh trong gia đình để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Nhờ cách giải quyết khéo léo, hai anh em không còn tranh cãi, mẹ cũng vui vẻ hơn. Tuấn nhận ra rằng lắng nghe, nhường nhịn và thỏa thuận là cách tốt để giữ hòa khí trong gia đình.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Nêu 2 việc em sẽ làm trong tuần này để góp phần xây dựng lớp học đoàn kết.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Đúng hay sai? "Em và các bạn chỉ cần học giỏi, không cần giúp đỡ nhau." Giải thích ngắn gọn.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Kể 1 mâu thuẫn nhỏ đã xảy ra giữa em và bạn. Em đã giải quyết như thế nào?
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-B, 2-C, 3-D, 4-A.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (B): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Vấn đề nảy sinh trong gia đình là điều bình thường, cần bình tĩnh giải quyết."
- Câu 2 (C): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Lắng nghe, tôn trọng ý kiến của nhau, trình bày ý kiến lịch sự và cùng tìm cách giải quyết."
- Câu 3 (D): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Trong gia đình, đôi khi nảy sinh những vấn đề như bất đồng ý kiến, hiểu lầm, tranh cãi giữa các thành viên hoặc khó khăn về thời gian, tiền bạc."
- Câu 4 (A): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Điều quan trọng là mỗi thành viên biết bình tĩnh, lắng nghe và cùng nhau tìm cách giải quyết."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Trong gia đình, đôi khi nảy sinh những vấn đề như bất đồng ý kiến, hiểu lầm, tranh cãi giữa các thành viên hoặc khó khăn về thời gian, tiền bạc. Những vấn đề này là điều bình thường trong cuộc sống.
- Tổng kết ghi nhớ: Vấn đề nảy sinh trong gia đình là điều bình thường, cần bình tĩnh giải quyết.; Lắng nghe, tôn trọng ý kiến của nhau, trình bày ý kiến lịch sự và cùng tìm cách giải quyết.; Dũng cảm nhận lỗi, xin lỗi khi sai và nhờ người lớn giúp đỡ khi cần thiết.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Tuấn và em trai tranh nhau chiếc máy tính bảng để chơi game. Cả hai đều to tiếng, khiến mẹ rất buồn. Tuấn nhớ lại bài học ở trường nên chủ động bình tĩnh, nói với em: Em chơi trước ba mươi phút, sau đó đến lượt anh, chúng ta cùng thống nhất nhé. Em trai đồng ý. Tuấn còn rủ em cùng chơi trò chơi hai người để cả hai cùng vui.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 2: Giải quyết một số vấn đề nảy sinh trong gia đình (Vấn đề nảy sinh trong gia đình là điều bình thường, cần bình tĩnh giải quyết.; Lắng nghe, tôn trọng ý kiến của nhau, trình bày ý kiến lịch sự và cùng tìm cách giải quyết.; Dũng cảm nhận lỗi, xin lỗi khi sai và nhờ người lớn giúp đỡ khi cần thiết.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Nhờ cách giải quyết khéo léo, hai anh em không còn tranh cãi, mẹ cũng vui vẻ hơn. Tuấn nhận ra rằng lắng nghe, nhường nhịn và thỏa thuận là cách tốt để giữ hòa khí trong gia đình.
- Bài 4: Học sinh nêu 2 việc cụ thể, khả thi (ví dụ: giúp bạn học yếu, cùng trực nhật, rủ bạn tham gia hoạt động chung...).
- Bài 5: Sai. Học tập tốt cần đi cùng với đoàn kết, giúp đỡ nhau; bạn bè giúp nhau tiến bộ và lớp học mới thực sự gắn bó.
- Bài 6: Học sinh kể 1 mâu thuẫn cụ thể và cách giải quyết bình tĩnh, tôn trọng, lắng nghe.