Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 9: Trái Đất - ngôi nhà chung? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Trái Đất là ngôi nhà chung của con người và muôn loài. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 9: Trái Đất - ngôi nhà chung, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu đe dọa cuộc sống của tất cả mọi người. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 9: Trái Đất - ngôi nhà chung, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học. D. Trái Đất là ngôi nhà chung của toàn nhân loại và muôn loài sinh vật.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 9: Trái Đất - ngôi nhà chung, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Vì vậy, bảo vệ Trái Đất là trách nhiệm của mỗi người, không phân biệt quốc gia hay dân tộc. B. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 9: Trái Đất - ngôi nhà chung, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Một con sông quê từng trong xanh, có nhiều cá tôm, nay bị ô nhiễm vì rác thải và nước thải sinh hoạt. Người dân trong vùng phải đối mặt với nguồn nước bẩn và mùi hôi khó chịu.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 9: Trái Đất - ngôi nhà chung để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Qua ví dụ này, em thấy môi trường bị tàn phá sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống con người. Khi viết đoạn văn nêu suy nghĩ, em có thể đề xuất giải pháp: không vứt rác xuống sông, vận động mọi người thu gom rác, trồng cây xanh dọc bờ sông để bảo vệ nguồn nước quê hương.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Trong truyện cổ tích, yếu tố kì ảo có tác dụng gì?
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Tìm từ láy trong các từ sau: rì rào, dũng cảm, lung linh, biết ơn, xôn xao, nhân hậu.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Tìm từ ghép trong các từ sau: lấp lánh, hi sinh, run rẩy, đoàn kết, lao xao, sẻ chia.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-B, 2-C, 3-D, 4-A.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (B): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Trái Đất là ngôi nhà chung của con người và muôn loài."
- Câu 2 (C): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu đe dọa cuộc sống của tất cả mọi người."
- Câu 3 (D): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Trái Đất là ngôi nhà chung của toàn nhân loại và muôn loài sinh vật."
- Câu 4 (A): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Vì vậy, bảo vệ Trái Đất là trách nhiệm của mỗi người, không phân biệt quốc gia hay dân tộc."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Trái Đất là ngôi nhà chung của toàn nhân loại và muôn loài sinh vật. Con người, động vật, thực vật cùng chia sẻ bầu không khí, nguồn nước, đất đai và ánh sáng mặt trời.
- Tổng kết ghi nhớ: Trái Đất là ngôi nhà chung của con người và muôn loài.; Ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu đe dọa cuộc sống của tất cả mọi người.; Mỗi người cần hành động cụ thể: tiết kiệm tài nguyên, giảm rác thải, trồng cây xanh.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Một con sông quê từng trong xanh, có nhiều cá tôm, nay bị ô nhiễm vì rác thải và nước thải sinh hoạt. Người dân trong vùng phải đối mặt với nguồn nước bẩn và mùi hôi khó chịu.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 9: Trái Đất - ngôi nhà chung (Trái Đất là ngôi nhà chung của con người và muôn loài.; Ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu đe dọa cuộc sống của tất cả mọi người.; Mỗi người cần hành động cụ thể: tiết kiệm tài nguyên, giảm rác thải, trồng cây xanh.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Qua ví dụ này, em thấy môi trường bị tàn phá sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống con người. Khi viết đoạn văn nêu suy nghĩ, em có thể đề xuất giải pháp: không vứt rác xuống sông, vận động mọi người thu gom rác, trồng cây xanh dọc bờ sông để bảo vệ nguồn nước quê hương.
- Bài 4: Yếu tố kì ảo giúp truyện thêm hấp dẫn, giúp người tốt vượt qua khó khăn, thể hiện ước mơ "ở hiền gặp lành", cái thiện chiến thắng cái ác.
- Bài 5: Từ láy: rì rào, lung linh, xôn xao.
- Bài 6: Từ ghép: hi sinh, đoàn kết, sẻ chia.