1. Kiến thức trọng tâm
Sắp xếp là việc sắp đặt các phần tử trong danh sách theo một thứ tự nhất định, thường là tăng dần hoặc giảm dần. Sau khi sắp xếp, danh sách trở nên có trật tự, giúp tìm kiếm và trình bày dữ liệu dễ dàng hơn.
Một cách sắp xếp đơn giản là sắp xếp nổi bọt: xét lần lượt các cặp phần tử kề nhau, nếu cặp nào chưa đúng thứ tự thì đổi chỗ cho nhau. Lặp lại quá trình này nhiều lượt cho đến khi không còn cặp nào cần đổi chỗ. Ngoài ra còn có sắp xếp chọn: mỗi lượt tìm phần tử nhỏ nhất trong phần chưa sắp xếp rồi đưa về đúng vị trí.
Dù dùng cách nào, kết quả cuối cùng cũng là danh sách đã có thứ tự. Việc hiểu ý tưởng sắp xếp giúp học sinh hình dung cách máy tính xử lí dữ liệu.
2. Ví dụ minh họa
Sắp xếp tăng dần danh sách: 5, 2, 8, 1 bằng cách đổi chỗ các cặp kề nhau chưa đúng thứ tự.
- Lượt 1: So sánh 5 và 2, đổi chỗ thành 2, 5, 8, 1. So sánh 5 và 8, giữ nguyên. So sánh 8 và 1, đổi chỗ thành 2, 5, 1, 8.
- Lượt 2: So sánh 2 và 5, giữ nguyên. So sánh 5 và 1, đổi chỗ thành 2, 1, 5, 8. So sánh 5 và 8, giữ nguyên.
- Lượt 3: So sánh 2 và 1, đổi chỗ thành 1, 2, 5, 8. Các cặp còn lại đã đúng thứ tự.
- Kết quả: 1, 2, 5, 8.
3. Ghi nhớ
- Sắp xếp đưa danh sách về thứ tự tăng dần hoặc giảm dần.
- Sắp xếp nổi bọt đổi chỗ các cặp kề nhau chưa đúng thứ tự.
- Sắp xếp chọn đưa phần tử nhỏ nhất về đúng vị trí mỗi lượt.
- Danh sách đã sắp xếp giúp tìm kiếm nhanh và trình bày rõ ràng.