1. Kiến thức trọng tâm
Phần mềm máy tính là tập hợp các chương trình và dữ liệu hướng dẫn máy tính thực hiện công việc. Không có phần mềm, phần cứng chỉ là những thiết bị không thể tự hoạt động.
Phần mềm hệ thống điều khiển và quản lý toàn bộ hoạt động của máy tính. Phần mềm hệ thống quan trọng nhất là hệ điều hành, ví dụ Windows, macOS, Linux, Android. Hệ điều hành quản lý phần cứng, quản lý tệp, chạy các chương trình khác và tạo giao diện để người dùng giao tiếp với máy tính.
Phần mềm ứng dụng phục vụ một nhu cầu cụ thể của người dùng, ví dụ phần mềm soạn thảo văn bản, phần mềm bảng tính, phần mềm trình chiếu, trình duyệt web, phần mềm nghe nhạc, xem phim. Ngoài ra còn có phần mềm tiện ích giúp bảo vệ và tối ưu máy tính, ví dụ phần mềm diệt virus.
Khi sử dụng phần mềm, cần tôn trọng bản quyền: chỉ dùng phần mềm có bản quyền hoặc phần mềm miễn phí, không sao chép, không dùng phần mềm lậu. Khi không cần nữa, nên gỡ bỏ phần mềm đúng cách để máy tính chạy ổn định.
2. Ví dụ minh họa
Tình huống: Bạn Bình muốn làm một bài trình chiếu giới thiệu về trường em. Bình cần dùng những phần mềm nào?
Lời giải: Bình cần hệ điều hành để máy tính khởi động và hoạt động. Sau đó, Bình dùng phần mềm trình chiếu để tạo các trang chiếu, dùng phần mềm duyệt web để tìm hình ảnh minh họa và dùng phần mềm diệt virus để bảo vệ máy tính. Hệ điều hành là phần mềm hệ thống, còn phần mềm trình chiếu và trình duyệt web là phần mềm ứng dụng.
3. Ghi nhớ
- Phần mềm là chương trình hướng dẫn máy tính thực hiện công việc.
- Phần mềm hệ thống (hệ điều hành) quản lý toàn bộ hoạt động của máy tính.
- Phần mềm ứng dụng phục vụ nhu cầu cụ thể: soạn thảo, bảng tính, trình chiếu, duyệt web.
- Tôn trọng bản quyền phần mềm, không dùng phần mềm lậu.