Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 4: Thực hành: Tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và phân hoá thu nhập theo vùng? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. C. Việc làm ở địa phương gắn với cơ cấu kinh tế địa phương. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 4: Thực hành: Tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và phân hoá thu nhập theo vùng, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại. D. Thu nhập phân hóa rõ theo vùng: cao ở Đông Nam Bộ, thấp ở miền núi.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 4: Thực hành: Tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và phân hoá thu nhập theo vùng, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Bài thực hành này hướng dẫn học sinh tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và sự phân hóa thu nhập theo vùng ở nước ta. B. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 4: Thực hành: Tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và phân hoá thu nhập theo vùng, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Để tìm hiểu việc làm ở địa phương, học sinh cần thu thập thông tin từ nhiều nguồn: số liệu thống kê, phỏng vấn người dân, quan sát thực tế. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 4: Thực hành: Tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và phân hoá thu nhập theo vùng, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Vùng A có thu nhập bình quân đầu người triệu đồng/tháng, vùng B có triệu đồng/tháng. Hỏi thu nhập của vùng A gấp mấy lần vùng B và chênh lệch là bao nhiêu?
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 4: Thực hành: Tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và phân hoá thu nhập theo vùng để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Lời giải: Tỉ số lần. Chênh lệch triệu đồng/tháng. Thu nhập vùng A gấp 2 lần vùng B cho thấy sự phân hóa thu nhập theo vùng còn lớn, cần có chính sách hỗ trợ vùng B phát triển việc làm và nâng cao thu nhập.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Vì sao tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên giảm nhưng quy mô dân số Việt Nam vẫn tăng?
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu 3 giải pháp giảm sức ép dân số ở các đô thị lớn.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Giải thích vì sao các dân tộc ít người thường sinh sống ở miền núi.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-C, 2-D, 3-A, 4-B.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (C): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Việc làm ở địa phương gắn với cơ cấu kinh tế địa phương."
- Câu 2 (D): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Thu nhập phân hóa rõ theo vùng: cao ở Đông Nam Bộ, thấp ở miền núi."
- Câu 3 (A): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Bài thực hành này hướng dẫn học sinh tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và sự phân hóa thu nhập theo vùng ở nước ta."
- Câu 4 (B): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Để tìm hiểu việc làm ở địa phương, học sinh cần thu thập thông tin từ nhiều nguồn: số liệu thống kê, phỏng vấn người dân, quan sát thực tế."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Bài thực hành này hướng dẫn học sinh tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và sự phân hóa thu nhập theo vùng ở nước ta. Việc làm ở địa phương gắn với cơ cấu kinh tế của địa phương: nơi có nhiều khu công nghiệp, dịch vụ phát triển thì việc làm đa dạng và thu nhập cao hơn nơi chủ yếu làm nông nghiệp.
- Tổng kết ghi nhớ: Việc làm ở địa phương gắn với cơ cấu kinh tế địa phương.; Thu nhập phân hóa rõ theo vùng: cao ở Đông Nam Bộ, thấp ở miền núi.; Thu thập thông tin từ thống kê, phỏng vấn và quan sát thực tế.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Vùng A có thu nhập bình quân đầu người triệu đồng/tháng, vùng B có triệu đồng/tháng. Hỏi thu nhập của vùng A gấp mấy lần vùng B và chênh lệch là bao nhiêu?
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 4: Thực hành: Tìm hiểu vấn đề việc làm ở địa phương và phân hoá thu nhập theo vùng (Việc làm ở địa phương gắn với cơ cấu kinh tế địa phương.; Thu nhập phân hóa rõ theo vùng: cao ở Đông Nam Bộ, thấp ở miền núi.; Thu thập thông tin từ thống kê, phỏng vấn và quan sát thực tế.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Tỉ số lần. Chênh lệch triệu đồng/tháng. Thu nhập vùng A gấp 2 lần vùng B cho thấy sự phân hóa thu nhập theo vùng còn lớn, cần có chính sách hỗ trợ vùng B phát triển việc làm và nâng cao thu nhập.
- Bài 4: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.
- Bài 5: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.
- Bài 6: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.