Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 1: Tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương và giải quyết bất đồng trong gia đình? A. Tạo không khí vui vẻ bằng sự quan tâm, chia sẻ và những việc làm nhỏ mỗi ngày. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 1: Tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương và giải quyết bất đồng trong gia đình, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Khi bất đồng: bình tĩnh lắng nghe, nói rõ suy nghĩ, tôn trọng nhau, cùng tìm giải pháp. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 1: Tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương và giải quyết bất đồng trong gia đình, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Gia đình là nơi mỗi người tìm thấy tình yêu thương và sự bình yên. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 1: Tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương và giải quyết bất đồng trong gia đình, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Để tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương, mỗi thành viên cần quan tâm đến nhau bằng những việc làm nhỏ: hỏi han khi người thân mệt, cùng nhau ăn cơm, chia sẻ chuyện vui buồn, nói lời cảm ơn và khen ngợi đúng lúc.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 1: Tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương và giải quyết bất đồng trong gia đình, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Tình huống: Tuấn muốn dùng điện thoại đến khuya để xem video, còn bố mẹ muốn Tuấn ngủ sớm để đảm bảo sức khỏe. Hai bên tranh cãi, Tuấn đóng cửa phòng giận dỗi. Sau một ngày suy nghĩ, Tuấn chủ động nói chuyện với bố mẹ: "Con hiểu bố mẹ lo cho sức khỏe của con. Con đề nghị con chỉ dùng điện thoại đến 21 giờ 30, sau đó đi ngủ." Bố mẹ đồng ý và khen Tuấn biết lắng nghe. Từ đó, gia đình Tuấn thống nhất với nhau bằng đối thoại thay vì tranh cãi.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 1: Tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương và giải quyết bất đồng trong gia đình để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Tránh dùng lời nói làm tổn thương nhau, vì lời nói lúc nóng giận rất khó sửa chữa.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Khi bạn có ý kiến khác mình trong thảo luận, em nên làm gì? A. Lắng nghe và tôn trọng ý kiến của bạn. B. Cắt lời bạn ngay. C. Chê ý kiến của bạn là sai. D. Bỏ ra ngoài.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Truyền thống nhà trường cần được đối xử như thế nào? A. Giữ gìn và phát huy. B. Quên đi. C. Giữ riêng cho mình. D. Chỉ nhắc đến vào lễ khai giảng.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Khi mâu thuẫn với bạn, em nên làm gì? A. Nói xấu bạn sau lưng. B. Đánh nhau. C. Bình tĩnh trao đổi, lắng nghe nhau và tìm cách hòa giải. D. Nghỉ chơi mãi mãi.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Tạo không khí vui vẻ bằng sự quan tâm, chia sẻ và những việc làm nhỏ mỗi ngày."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Khi bất đồng: bình tĩnh lắng nghe, nói rõ suy nghĩ, tôn trọng nhau, cùng tìm giải pháp."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Gia đình là nơi mỗi người tìm thấy tình yêu thương và sự bình yên."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Để tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương, mỗi thành viên cần quan tâm đến nhau bằng những việc làm nhỏ: hỏi han khi người thân mệt, cùng nhau ăn cơm, chia sẻ chuyện vui buồn, nói lời cảm ơn và khen ngợi đúng lúc."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Gia đình là nơi mỗi người tìm thấy tình yêu thương và sự bình yên. Một gia đình hạnh phúc không phải là gia đình không bao giờ có bất đồng, mà là gia đình biết cách tạo bầu không khí vui vẻ và giải quyết bất đồng một cách ôn hòa.
- Tổng kết ghi nhớ: Tạo không khí vui vẻ bằng sự quan tâm, chia sẻ và những việc làm nhỏ mỗi ngày.; Khi bất đồng: bình tĩnh lắng nghe, nói rõ suy nghĩ, tôn trọng nhau, cùng tìm giải pháp.; Không to tiếng, không dùng lời nói làm tổn thương người thân.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Tình huống: Tuấn muốn dùng điện thoại đến khuya để xem video, còn bố mẹ muốn Tuấn ngủ sớm để đảm bảo sức khỏe. Hai bên tranh cãi, Tuấn đóng cửa phòng giận dỗi. Sau một ngày suy nghĩ, Tuấn chủ động nói chuyện với bố mẹ: "Con hiểu bố mẹ lo cho sức khỏe của con. Con đề nghị con chỉ dùng điện thoại đến 21 giờ 30, sau đó đi ngủ." Bố mẹ đồng ý và khen Tuấn biết lắng nghe. Từ đó, gia đình Tuấn thống nhất với nhau bằng đối thoại thay vì tranh cãi.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 1: Tạo bầu không khí vui vẻ, yêu thương và giải quyết bất đồng trong gia đình (Tạo không khí vui vẻ bằng sự quan tâm, chia sẻ và những việc làm nhỏ mỗi ngày.; Khi bất đồng: bình tĩnh lắng nghe, nói rõ suy nghĩ, tôn trọng nhau, cùng tìm giải pháp.; Không to tiếng, không dùng lời nói làm tổn thương người thân.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Tránh dùng lời nói làm tổn thương nhau, vì lời nói lúc nóng giận rất khó sửa chữa.
- Bài 4: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.
- Bài 5: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.
- Bài 6: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.