Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Chủ đề 7: Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. C. Cảnh quan thiên nhiên là tài sản quý của đất nước và địa phương. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Chủ đề 7: Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại. D. Không xả rác, không phá hoại cây cối và sinh vật khi tham quan.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 7: Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Cảnh quan thiên nhiên là những vẻ đẹp do thiên nhiên tạo nên: núi, sông, biển, rừng, hồ, thác nước và các hệ sinh thái. B. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Chủ đề 7: Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Việt Nam có nhiều cảnh quan nổi tiếng như vịnh Hạ Long, Phong Nha – Kẻ Bàng, Hội An, đồng bằng sông Cửu Long. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 7: Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Trong chuyến tham quan rừng quốc gia, lớp 10C thấy một số du khách vứt vỏ chai nhựa dọc đường mòn. Các bạn đã nhặt rác, bỏ vào túi mang theo và nhắc nhở nhẹ nhàng những người xung quanh. Về trường, lớp làm một bộ ảnh "Rừng xanh của chúng ta" kèm thông điệp bảo vệ rừng, trưng bày ở thư viện. Nhiều bạn sau khi xem đã hứa sẽ không xả rác khi đi du lịch. Hoạt động nhỏ nhưng đã lan tỏa ý thức bảo tồn đến nhiều người.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Chủ đề 7: Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Bảo tồn cảnh quan không chỉ là trách nhiệm của nhà nước mà của mỗi công dân.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Tình huống: Một cơ sở sản xuất gần nhà em xả nước thải chưa qua xử lí ra sông. Em sẽ làm gì? Nêu các bước xử lí tình huống.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Em hãy so sánh hai cách xử lí rác thải sinh hoạt: chôn lấp và tái chế (nêu ưu điểm, hạn chế của mỗi cách).
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Em hãy thiết kế một khẩu hiệu và một áp phích (mô tả nội dung) tuyên truyền bảo tồn cảnh quan thiên nhiên ở địa phương.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-C, 2-D, 3-A, 4-B.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (C): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Cảnh quan thiên nhiên là tài sản quý của đất nước và địa phương."
- Câu 2 (D): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Không xả rác, không phá hoại cây cối và sinh vật khi tham quan."
- Câu 3 (A): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Cảnh quan thiên nhiên là những vẻ đẹp do thiên nhiên tạo nên: núi, sông, biển, rừng, hồ, thác nước và các hệ sinh thái."
- Câu 4 (B): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Việt Nam có nhiều cảnh quan nổi tiếng như vịnh Hạ Long, Phong Nha – Kẻ Bàng, Hội An, đồng bằng sông Cửu Long."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Cảnh quan thiên nhiên là những vẻ đẹp do thiên nhiên tạo nên: núi, sông, biển, rừng, hồ, thác nước và các hệ sinh thái. Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên nghĩa là giữ gìn vẻ đẹp và sự đa dạng sinh học của chúng để các thế hệ sau vẫn được hưởng.
- Tổng kết ghi nhớ: Cảnh quan thiên nhiên là tài sản quý của đất nước và địa phương.; Không xả rác, không phá hoại cây cối và sinh vật khi tham quan.; Tham gia trồng cây, tuyên truyền và tuân thủ quy định nơi tham quan.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Trong chuyến tham quan rừng quốc gia, lớp 10C thấy một số du khách vứt vỏ chai nhựa dọc đường mòn. Các bạn đã nhặt rác, bỏ vào túi mang theo và nhắc nhở nhẹ nhàng những người xung quanh. Về trường, lớp làm một bộ ảnh "Rừng xanh của chúng ta" kèm thông điệp bảo vệ rừng, trưng bày ở thư viện. Nhiều bạn sau khi xem đã hứa sẽ không xả rác khi đi du lịch. Hoạt động nhỏ nhưng đã lan tỏa ý thức bảo tồn đến nhiều người.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Chủ đề 7: Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên (Cảnh quan thiên nhiên là tài sản quý của đất nước và địa phương.; Không xả rác, không phá hoại cây cối và sinh vật khi tham quan.; Tham gia trồng cây, tuyên truyền và tuân thủ quy định nơi tham quan.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Bảo tồn cảnh quan không chỉ là trách nhiệm của nhà nước mà của mỗi công dân.
- Bài 4: 2đ — các bước hợp lí: ghi nhận, thu thập thông tin; báo cho người lớn, chính quyền địa phương; không tự ý đối đầu; tuyên truyền nâng cao ý thức (mỗi ý đúng 0,5đ).
- Bài 5: 2đ — mỗi cách: ưu điểm 0,5đ, hạn chế 0,5đ.
- Bài 6: 2đ — khẩu hiệu ngắn gọn, dễ nhớ (0,5đ); mô tả áp phích rõ nội dung, hình ảnh, thông điệp (1,5đ).