Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 5: Tích trò sân khấu dân gian? A. Tích trò sân khấu dân gian là nghệ thuật tổng hợp giàu tính cộng đồng, vừa giải trí vừa giáo dục. Cần trân trọng và giữ gìn di sản sân khấu dân gian của dân tộc. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 5: Tích trò sân khấu dân gian, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Tích là cốt truyện lấy từ truyện cổ, lịch sử hoặc đời sống; trò là cách diễn xuất sinh động bằng lời ca, điệu múa và động tác. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 5: Tích trò sân khấu dân gian, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Tích trò sân khấu dân gian là những vở diễn dân gian như chèo, tuồng, cải lương, múa rối nước, được lưu truyền qua nhiều thế hệ. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 5: Tích trò sân khấu dân gian, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Sân khấu dân gian gắn liền với hội làng, lễ hội và đời sống cộng đồng.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 5: Tích trò sân khấu dân gian, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Trong một vở chèo dân gian, nhân vật Thị Mầu xuất hiện với dáng điệu duyên dáng, lời ca dí dỏm. Diễn viên vừa hát vừa đưa mắt lúng liếng, khiến khán giả bật cười. Nhưng phía sau tiếng cười là lời phê phán nhẹ nhàng thói lẳng lơ, đồng thời thể hiện sự yêu đời, hồn nhiên của người dân quê.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 5: Tích trò sân khấu dân gian để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Một vở múa rối nước kể chuyện nông dân cấy lúa: con rối cử động nhịp nhàng theo tiếng trống, tái hiện sinh động lao động đồng áng. Người xem vừa thích thú vừa thêm yêu quê hương, đất nước.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Nêu tên một bài thơ em yêu thích và một hình ảnh thơ đẹp trong bài thơ đó.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu tên một truyện kể em yêu thích và một nhân vật em ấn tượng nhất trong truyện đó. Vì sao em ấn tượng với nhân vật ấy?
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Điền từ thích hợp vào chỗ trống: "Thơ ca chú trọng … , … và … , còn truyện kể chú trọng cốt truyện, nhân vật và tình huống."
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Tích trò sân khấu dân gian là nghệ thuật tổng hợp giàu tính cộng đồng, vừa giải trí vừa giáo dục. Cần trân trọng và giữ gìn di sản sân khấu dân gian của dân tộc."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Tích là cốt truyện lấy từ truyện cổ, lịch sử hoặc đời sống; trò là cách diễn xuất sinh động bằng lời ca, điệu múa và động tác."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Tích trò sân khấu dân gian là những vở diễn dân gian như chèo, tuồng, cải lương, múa rối nước, được lưu truyền qua nhiều thế hệ."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Sân khấu dân gian gắn liền với hội làng, lễ hội và đời sống cộng đồng."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Tích trò sân khấu dân gian là những vở diễn dân gian như chèo, tuồng, cải lương, múa rối nước, được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Tích là cốt truyện lấy từ truyện cổ, lịch sử hoặc đời sống; trò là cách diễn xuất sinh động bằng lời ca, điệu múa và động tác.
- Tổng kết ghi nhớ: Tích trò sân khấu dân gian là nghệ thuật tổng hợp giàu tính cộng đồng, vừa giải trí vừa giáo dục. Cần trân trọng và giữ gìn di sản sân khấu dân gian của dân tộc.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Trong một vở chèo dân gian, nhân vật Thị Mầu xuất hiện với dáng điệu duyên dáng, lời ca dí dỏm. Diễn viên vừa hát vừa đưa mắt lúng liếng, khiến khán giả bật cười. Nhưng phía sau tiếng cười là lời phê phán nhẹ nhàng thói lẳng lơ, đồng thời thể hiện sự yêu đời, hồn nhiên của người dân quê.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 5: Tích trò sân khấu dân gian (Tích trò sân khấu dân gian là nghệ thuật tổng hợp giàu tính cộng đồng, vừa giải trí vừa giáo dục. Cần trân trọng và giữ gìn di sản sân khấu dân gian của dân tộc.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Một vở múa rối nước kể chuyện nông dân cấy lúa: con rối cử động nhịp nhàng theo tiếng trống, tái hiện sinh động lao động đồng áng. Người xem vừa thích thú vừa thêm yêu quê hương, đất nước.
- Bài 4: Học sinh tự lấy ví dụ, tên bài thơ và hình ảnh thơ phải phù hợp, có thật.
- Bài 5: Học sinh tự lấy ví dụ, nêu rõ nhân vật và lí do ấn tượng hợp lí.
- Bài 6: "Thơ ca chú trọng cảm xúc, hình ảnh và nhịp điệu, còn truyện kể chú trọng cốt truyện, nhân vật và tình huống."