Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn)

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn)? A. Ứng suất: $\sigma = \frac{F}{S}$ ; định luật Hooke: $\sigma = E\varepsilon$ . B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.

Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn), khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Khối lượng riêng: $\rho = \frac{m}{V}$ ; áp suất: $p = \frac{F}{S}$ . C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.

Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn), phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Chương 7 nghiên cứu biến dạng của vật rắn, khối lượng riêng và áp suất chất lỏng. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.

Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn), học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Biến dạng đàn hồi là biến dạng mất đi khi thôi tác dụng lực, còn biến dạng dẻo là biến dạng còn lại sau khi thôi tác dụng lực.

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn), em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.

Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:

Một thanh thép có tiết diện $4,mm^2$ , suất đàn hồi $E = 2 \cdot 10^{11},Pa$ , chịu lực kéo $800,N$ . Tính ứng suất và độ biến dạng tỉ đối.

Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn) để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:

Lời giải: Đổi $S = 4 \cdot 10^{-6},m^2$ . Ứng suất: $\sigma = \frac{800}{4 \cdot 10^{-6}} = 2 \cdot 10^8,Pa$ . Độ biến dạng tỉ đối: $\varepsilon = \frac{\sigma}{E} = \frac{2 \cdot 10^8}{2 \cdot 10^{11}} = 10^{-3}$ . Vậy thanh dãn $0{,}1%$ so với chiều dài ban đầu.

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Thả rơi tự do một vật có khối lượng 2 kg từ độ cao 10 m. Bỏ qua sức cản của không khí. Tính tốc độ của vật ngay khi chạm đất.

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Ném thẳng đứng một vật có khối lượng 0,5 kg lên cao với tốc độ 12 m/s. Bỏ qua sức cản của không khí. Tính độ cao cực đại mà vật đạt được.

Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Một lò xo có độ cứng 200 N/m bị nén 0,1 m, đầu lò xo gắn với một vật có khối lượng 0,4 kg đặt trên mặt phẳng ngang nhẵn. Thả nhẹ vật. Tính tốc độ của vật khi lò xo trở về trạng thái tự nhiên.

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Ứng suất: $\sigma = \frac{F}{S}$ ; định luật Hooke: $\sigma = E\varepsilon$ ."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Khối lượng riêng: $\rho = \frac{m}{V}$ ; áp suất: $p = \frac{F}{S}$ ."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Chương 7 nghiên cứu biến dạng của vật rắn, khối lượng riêng và áp suất chất lỏng."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Biến dạng đàn hồi là biến dạng mất đi khi thôi tác dụng lực, còn biến dạng dẻo là biến dạng còn lại sau khi thôi tác dụng lực."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Chương 7 nghiên cứu biến dạng của vật rắn, khối lượng riêng và áp suất chất lỏng. Khi chịu tác dụng của ngoại lực, vật rắn bị biến dạng.
- Tổng kết ghi nhớ: Ứng suất: $\sigma = \frac{F}{S}$ ; định luật Hooke: $\sigma = E\varepsilon$ .; Khối lượng riêng: $\rho = \frac{m}{V}$ ; áp suất: $p = \frac{F}{S}$ .; Áp suất chất lỏng: $p = p_0 + \rho g h$ ; nguyên lí Pascal.
Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Một thanh thép có tiết diện $4,mm^2$ , suất đàn hồi $E = 2 \cdot 10^{11},Pa$ , chịu lực kéo $800,N$ . Tính ứng suất và độ biến dạng tỉ đối.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn) (Ứng suất: $\sigma = \frac{F}{S}$ ; định luật Hooke: $\sigma = E\varepsilon$ .; Khối lượng riêng: $\rho = \frac{m}{V}$ ; áp suất: $p = \frac{F}{S}$ .; Áp suất chất lỏng: $p = p_0 + \rho g h$ ; nguyên lí Pascal.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Đổi $S = 4 \cdot 10^{-6},m^2$ . Ứng suất: $\sigma = \frac{800}{4 \cdot 10^{-6}} = 2 \cdot 10^8,Pa$ . Độ biến dạng tỉ đối: $\varepsilon = \frac{\sigma}{E} = \frac{2 \cdot 10^8}{2 \cdot 10^{11}} = 10^{-3}$ . Vậy thanh dãn $0{,}1%$ so với chiều dài ban đầu.
Bài 4: $v = \sqrt{2gh} = \sqrt{2 \cdot 10 \cdot 10} = \sqrt{200} \approx 14{,}1$ m/s.
Bài 5: $h_{max} = \frac{v^2}{2g} = \frac{12^2}{2 \cdot 10} = 7{,}2$ m.
Bài 6: Bảo toàn cơ năng: $\frac{1}{2}k(\Delta l)^2 = \frac{1}{2}mv^2 \Rightarrow v = \Delta l\sqrt{\frac{k}{m}} = 0{,}1 \cdot \sqrt{\frac{200}{0{,}4}} = 0{,}1\sqrt{500} \approx 2{,}24$ m/s.

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn)? A. Ứng suất:

\sigma = \frac{F}{S}

; định luật Hooke:

\sigma = E\varepsilon

. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.

\rho = \frac{m}{V}

; áp suất:

p = \frac{F}{S}

. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Một thanh thép có tiết diện $4,mm^2$ , suất đàn hồi $E = 2 \cdot 10^{11},Pa$ , chịu lực kéo $800,N$ . Tính ứng suất và độ biến dạng tỉ đối.

Lời giải: Đổi $S = 4 \cdot 10^{-6},m^2$ . Ứng suất: $\sigma = \frac{800}{4 \cdot 10^{-6}} = 2 \cdot 10^8,Pa$ . Độ biến dạng tỉ đối: $\varepsilon = \frac{\sigma}{E} = \frac{2 \cdot 10^8}{2 \cdot 10^{11}} = 10^{-3}$ . Vậy thanh dãn $0{,}1%$ so với chiều dài ban đầu.

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.

Giải thích chi tiết:

Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Ứng suất: $\sigma = \frac{F}{S}$ ; định luật Hooke: $\sigma = E\varepsilon$ ."
Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Khối lượng riêng: $\rho = \frac{m}{V}$ ; áp suất: $p = \frac{F}{S}$ ."
Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Chương 7 nghiên cứu biến dạng của vật rắn, khối lượng riêng và áp suất chất lỏng."
Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Biến dạng đàn hồi là biến dạng mất đi khi thôi tác dụng lực, còn biến dạng dẻo là biến dạng còn lại sau khi thôi tác dụng lực."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:

Nội dung cốt lõi cần trình bày: Chương 7 nghiên cứu biến dạng của vật rắn, khối lượng riêng và áp suất chất lỏng. Khi chịu tác dụng của ngoại lực, vật rắn bị biến dạng.
Tổng kết ghi nhớ: Ứng suất: $\sigma = \frac{F}{S}$ ; định luật Hooke: $\sigma = E\varepsilon$ .; Khối lượng riêng: $\rho = \frac{m}{V}$ ; áp suất: $p = \frac{F}{S}$ .; Áp suất chất lỏng: $p = p_0 + \rho g h$ ; nguyên lí Pascal.

Bài 2:

Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Một thanh thép có tiết diện $4,mm^2$ , suất đàn hồi $E = 2 \cdot 10^{11},Pa$ , chịu lực kéo $800,N$ . Tính ứng suất và độ biến dạng tỉ đối.
Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.

Bài 3:

Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài tập ôn tập Vật Lí 10 Kết nối tri thức Chương 7 (có đúng sai, trả lời ngắn) (Ứng suất: $\sigma = \frac{F}{S}$ ; định luật Hooke: $\sigma = E\varepsilon$ .; Khối lượng riêng: $\rho = \frac{m}{V}$ ; áp suất: $p = \frac{F}{S}$ .; Áp suất chất lỏng: $p = p_0 + \rho g h$ ; nguyên lí Pascal.).
Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Đổi $S = 4 \cdot 10^{-6},m^2$ . Ứng suất: $\sigma = \frac{800}{4 \cdot 10^{-6}} = 2 \cdot 10^8,Pa$ . Độ biến dạng tỉ đối: $\varepsilon = \frac{\sigma}{E} = \frac{2 \cdot 10^8}{2 \cdot 10^{11}} = 10^{-3}$ . Vậy thanh dãn $0{,}1%$ so với chiều dài ban đầu.

Bài 4:

v = \sqrt{2gh} = \sqrt{2 \cdot 10 \cdot 10} = \sqrt{200} \approx 14{,}1

m/s.

Bài 5:

h_{max} = \frac{v^2}{2g} = \frac{12^2}{2 \cdot 10} = 7{,}2

Bài 6: Bảo toàn cơ năng:

\frac{1}{2}k(\Delta l)^2 = \frac{1}{2}mv^2 \Rightarrow v = \Delta l\sqrt{\frac{k}{m}} = 0{,}1 \cdot \sqrt{\frac{200}{0{,}4}} = 0{,}1\sqrt{500} \approx 2{,}24

m/s.