Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Chủ đề 1: Cạnh tranh, cung - cầu trong nền kinh tế thị trường? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Cạnh tranh và cung - cầu là hai cơ chế trung tâm của thị trường; giá cả do cung - cầu quyết định; cạnh tranh lành mạnh mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và người tiêu dùng. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Chủ đề 1: Cạnh tranh, cung - cầu trong nền kinh tế thị trường, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Đây là hai cơ chế vận hành cốt lõi của thị trường, gắn bó chặt chẽ với nhau. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 1: Cạnh tranh, cung - cầu trong nền kinh tế thị trường, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học. D. Chủ đề này gồm hai bài: Bài 1 về cạnh tranh và Bài 2 về cung - cầu trong nền kinh tế thị trường.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Chủ đề 1: Cạnh tranh, cung - cầu trong nền kinh tế thị trường, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Cạnh tranh là sự ganh đua giữa các chủ thể kinh tế nhằm giành lợi thế về thị trường và lợi nhuận. B. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 1: Cạnh tranh, cung - cầu trong nền kinh tế thị trường, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Vào mùa hè, nhu cầu mua quạt điện tăng mạnh, nhiều cửa hàng nhập thêm hàng và giảm giá để thu hút khách. Giá quạt ổn định dù cầu tăng vì cung tăng kịp thời và cạnh tranh giữa các cửa hàng giữ giá ở mức hợp lí.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Chủ đề 1: Cạnh tranh, cung - cầu trong nền kinh tế thị trường để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Lời giải: Khi cầu tăng, cung tăng theo và cạnh tranh buộc người bán không thể nâng giá tùy tiện. Người tiêu dùng được lợi nhờ nhiều lựa chọn và giá cả hợp lí. Đây là minh chứng sinh động cho mối quan hệ cung - cầu và vai trò tích cực của cạnh tranh.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Cầu là A. khối lượng hàng hóa, dịch vụ người mua sẵn sàng mua ở mức giá nhất định. B. lượng hàng hóa người bán sẵn sàng bán. C. tổng số tiền người mua có. D. lượng hàng hóa đã sản xuất.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Quy luật cầu phát biểu: khi giá tăng (các yếu tố khác không đổi) thì cầu A. tăng. B. không đổi. C. giảm. D. tăng rồi giảm.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Lạm phát là A. sự tăng giá của một mặt hàng. B. sự tăng lên liên tục của mức giá chung của nền kinh tế. C. sự giảm giá của mọi mặt hàng. D. sự ổn định của giá cả.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-B, 2-C, 3-D, 4-A.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (B): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Cạnh tranh và cung - cầu là hai cơ chế trung tâm của thị trường; giá cả do cung - cầu quyết định; cạnh tranh lành mạnh mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và người tiêu dùng."
- Câu 2 (C): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Đây là hai cơ chế vận hành cốt lõi của thị trường, gắn bó chặt chẽ với nhau."
- Câu 3 (D): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Chủ đề này gồm hai bài: Bài 1 về cạnh tranh và Bài 2 về cung - cầu trong nền kinh tế thị trường."
- Câu 4 (A): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Cạnh tranh là sự ganh đua giữa các chủ thể kinh tế nhằm giành lợi thế về thị trường và lợi nhuận."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Chủ đề này gồm hai bài: Bài 1 về cạnh tranh và Bài 2 về cung - cầu trong nền kinh tế thị trường. Đây là hai cơ chế vận hành cốt lõi của thị trường, gắn bó chặt chẽ với nhau.
- Tổng kết ghi nhớ: Cạnh tranh và cung - cầu là hai cơ chế trung tâm của thị trường; giá cả do cung - cầu quyết định; cạnh tranh lành mạnh mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và người tiêu dùng.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Vào mùa hè, nhu cầu mua quạt điện tăng mạnh, nhiều cửa hàng nhập thêm hàng và giảm giá để thu hút khách. Giá quạt ổn định dù cầu tăng vì cung tăng kịp thời và cạnh tranh giữa các cửa hàng giữ giá ở mức hợp lí.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Chủ đề 1: Cạnh tranh, cung - cầu trong nền kinh tế thị trường (Cạnh tranh và cung - cầu là hai cơ chế trung tâm của thị trường; giá cả do cung - cầu quyết định; cạnh tranh lành mạnh mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và người tiêu dùng.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Khi cầu tăng, cung tăng theo và cạnh tranh buộc người bán không thể nâng giá tùy tiện. Người tiêu dùng được lợi nhờ nhiều lựa chọn và giá cả hợp lí. Đây là minh chứng sinh động cho mối quan hệ cung - cầu và vai trò tích cực của cạnh tranh.
- Bài 4: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.
- Bài 5: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.
- Bài 6: Áp dụng trực tiếp kiến thức trọng tâm và quy tắc trong bài học để trình bày lời giải.