1. Kiến thức trọng tâm
Mảng là cấu trúc dữ liệu lưu trữ nhiều giá trị cùng kiểu dưới một tên chung, truy cập từng phần tử qua chỉ số. Mảng giúp chương trình gọn gàng hơn so với việc khai báo nhiều biến rời rạc, đặc biệt khi cần xử lí nhiều dữ liệu cùng loại.
Mảng một chiều là dãy các phần tử xếp liên tiếp, ví dụ danh sách điểm của một lớp, nhiệt độ các ngày trong tuần. Mỗi phần tử được xác định bằng một chỉ số, thường bắt đầu từ 0. Mảng hai chiều là bảng gồm các hàng và các cột, ví dụ bảng điểm của nhiều học sinh theo nhiều môn, hay bàn cờ. Mỗi phần tử được xác định bằng hai chỉ số: chỉ số hàng và chỉ số cột.
Các thao tác thường gặp trên mảng: nhập, xuất các phần tử; tính tổng, giá trị trung bình, giá trị lớn nhất, nhỏ nhất; tìm kiếm một giá trị; sắp xếp mảng. Khi làm việc với mảng, cần chú ý không truy cập vượt quá giới hạn chỉ số, vì sẽ gây lỗi chương trình.
2. Ví dụ minh họa
Ví dụ: Lưu điểm Toán của 5 học sinh vào mảng một chiều, rồi tính điểm trung bình.
Lời giải: Khai báo mảng Diem gồm 5 phần tử: Diem = [7, 8, 9, 6, 10]. Duyệt mảng từ chỉ số 0 đến 4, cộng dồn các phần tử được tổng bằng 40. Chia tổng cho 5 được điểm trung bình 8. Nếu lưu thêm điểm Văn của 5 học sinh, ta có thể dùng mảng hai chiều với 5 hàng, 2 cột, mỗi hàng là một học sinh, cột 0 là điểm Toán, cột 1 là điểm Văn.
3. Ghi nhớ
- Mảng lưu nhiều giá trị cùng kiểu dưới một tên chung, truy cập qua chỉ số.
- Mảng một chiều: dãy phần tử, xác định bằng một chỉ số.
- Mảng hai chiều: bảng hàng và cột, xác định bằng hai chỉ số.
- Thao tác thường gặp: nhập, xuất, tính tổng, trung bình, tìm kiếm, sắp xếp; tránh truy cập vượt giới hạn.