Phạm vi: Bài 1–6 + Chủ đề 1–6 (Hệ điều hành; Phần mềm nguồn mở và phần mềm chạy trên Internet; Bên trong máy tính; Kết nối máy tính với các thiết bị số; Lưu trữ và chia sẻ tệp tin trên internet; Kĩ thuật lập trình)
Phần 1: Cơ bản
Bài 1. Nêu chức năng của CPU.
Bài 2. RAM khác ổ cứng (HDD/SSD) ở điểm nào?
Bài 3. Bo mạch chủ có vai trò gì?
Bài 4. Kể tên 2 thiết bị vào và 2 thiết bị ra.
Bài 5. Lưu trữ đám mây là gì? Nêu 1 ví dụ dịch vụ lưu trữ đám mây.
Bài 6. Nêu 1 ưu điểm và 1 hạn chế của lưu trữ đám mây.
Bài 7. Khi chia sẻ tệp tin trên Internet, cần chú ý điều gì về quyền truy cập?
Bài 8. Thuật toán là gì?
Bài 9. Nêu 3 tính chất cần có của thuật toán.
Bài 10. Kĩ thuật lập trình gồm những bước cơ bản nào?
Bài 11. Phần mềm nguồn mở là gì? Nêu 1 ví dụ.
Bài 12. Phần mềm chạy trên Internet cần có những gì để sử dụng?
Bài 13. Máy tính kết nối với điện thoại có thể qua những cách nào?
Bài 14. Hệ điều hành là phần mềm hệ thống hay phần mềm ứng dụng? Vì sao?
Bài 15. Nêu cách sao chép một tệp trong hệ điều hành.
Bài 16. Ổ SSD khác ổ HDD ở điểm nào?
Bài 17. Khi gửi tệp lớn qua Internet, em có thể dùng cách nào?
Bài 18. Nêu 1 việc làm giúp bảo vệ dữ liệu khi lưu trữ trên Internet.
Phần 2: Nâng cao
Bài 19. So sánh lưu trữ cục bộ và lưu trữ đám mây theo 2 tiêu chí: khả năng truy cập và rủi ro mất dữ liệu.
Bài 20. Một chương trình tính chu vi hình chữ nhật cho kết quả sai. Hãy nêu các bước gỡ lỗi em sẽ thực hiện.
Bài 21. Hãy mô tả thuật toán tính trung bình cộng của 3 số a, b, c.
Bài 22. Một nhóm học sinh muốn chia sẻ tài liệu ôn tập cho cả lớp nhưng không muốn người ngoài xem được. Em hãy đề xuất cách chia sẻ và giải thích.
Bài 23. Giải thích vì sao cần sao lưu dữ liệu định kì khi lưu trữ trên Internet.
Bài 24. Nêu 3 quy tắc an toàn khi kết nối máy tính với thiết bị lạ (USB của người khác).
Bài 25. Một bạn cho rằng "phần mềm nguồn mở là phần mềm không có tác giả". Em có đồng ý không? Vì sao?
Bài 26. Hãy nêu các bước tạo một chương trình đơn giản tính tổng 2 số theo quy trình kĩ thuật lập trình (phân tích, thiết kế, viết mã, kiểm thử).
Đáp án
Bài 1. CPU là bộ xử lí trung tâm, thực hiện các phép tính và điều khiển hoạt động của máy tính.
Bài 2. RAM là bộ nhớ làm việc tạm thời, dữ liệu mất khi tắt máy; ổ cứng lưu trữ dữ liệu lâu dài, không mất khi tắt máy.
Bài 3. Bo mạch chủ kết nối và truyền tín hiệu giữa các linh kiện (CPU, RAM, ổ lưu trữ, thiết bị ngoại vi).
Bài 4. Thiết bị vào: bàn phím, chuột, máy quét. Thiết bị ra: màn hình, máy in, loa.
Bài 5. Lưu trữ đám mây là lưu dữ liệu trên máy chủ qua Internet, truy cập từ nhiều thiết bị. Ví dụ: Google Drive, OneDrive, Dropbox.
Bài 6. Ưu điểm: truy cập mọi nơi, dễ chia sẻ, sao lưu tự động. Hạn chế: phụ thuộc mạng, rủi ro bảo mật.
Bài 7. Cần thiết lập quyền truy cập phù hợp: chỉ chia sẻ cho đúng người, chọn quyền xem/chỉnh sửa hợp lí, không công khai thông tin nhạy cảm.
Bài 8. Thuật toán là dãy các bước xác định, hữu hạn để giải quyết một bài toán.
Bài 9. Tính xác định (mỗi bước rõ ràng), tính hữu hạn (dừng sau số bước hữu hạn), tính đúng đắn (cho kết quả đúng).
Bài 10. Phân tích bài toán → thiết kế thuật toán → viết mã (lập trình) → kiểm thử → hoàn thiện.
Bài 11. Phần mềm nguồn mở có mã nguồn công khai, được xem/sửa/phân phối theo giấy phép. Ví dụ: LibreOffice, GIMP, Ubuntu.
Bài 12. Cần thiết bị, kết nối Internet, trình duyệt web và tài khoản (nếu dịch vụ yêu cầu).
Bài 13. Qua cổng USB (cáp), Bluetooth, Wi-Fi, hoặc qua dịch vụ đám mây.
Bài 14. Hệ điều hành là phần mềm hệ thống vì nó quản lí tài nguyên và tạo môi trường cho các phần mềm khác hoạt động.
Bài 15. Chọn tệp → Ctrl + C (Copy) → mở thư mục đích → Ctrl + V (Paste). Hoặc chuột phải → Copy → Paste.
Bài 16. HDD dùng đĩa từ quay để ghi dữ liệu, chậm hơn và dễ hỏng do va đập; SSD dùng chip nhớ flash, nhanh hơn, bền hơn, không có bộ phận chuyển động.
Bài 17. Dùng dịch vụ lưu trữ đám mây (tải lên Drive rồi chia sẻ link) hoặc nén tệp rồi gửi.
Bài 18. Đặt mật khẩu mạnh; thiết lập quyền chia sẻ phù hợp; sao lưu dữ liệu; không chia sẻ thông tin nhạy cảm công khai.
Bài 19. Truy cập: cục bộ chỉ dùng trên máy đó; đám mây truy cập từ nhiều thiết bị có mạng. Rủi ro: cục bộ mất dữ liệu nếu hỏng máy; đám mây có sao lưu nhưng phụ thuộc mạng và bảo mật nhà cung cấp.
Bài 20. Các bước gỡ lỗi: kiểm tra đầu vào (chiều dài, chiều rộng nhập đúng chưa); kiểm tra công thức (chu vi = 2 × (dài + rộng)); chạy thử với số cụ thể và đối chiếu kết quả; sửa lỗi và chạy lại.
Bài 21. Thuật toán: Bước 1: nhập 3 số a, b, c. Bước 2: tính tổng S = a + b + c. Bước 3: tính trung bình T = S / 3. Bước 4: in ra T. Kết thúc.
Bài 22. Đề xuất: tải tài liệu lên Google Drive, chia sẻ link chỉ cho các bạn trong lớp (chế độ "người có link" hoặc chỉ định email), quyền "Người xem". Giải thích: người ngoài không có link/quyền thì không xem được; vẫn dễ truy cập cho cả lớp.
Bài 23. Vì dữ liệu trên Internet có thể bị mất do lỗi hệ thống, tài khoản bị khóa, bị tấn công hoặc xóa nhầm; sao lưu định kì giúp khôi phục dữ liệu khi xảy ra sự cố.
Bài 24. Quy tắc: quét virus USB trước khi mở; không mở tệp lạ; không chạy tệp thực thi không rõ nguồn; sao lưu dữ liệu quan trọng trước khi cắm thiết bị lạ.
Bài 25. Không đồng ý. Phần mềm nguồn mở vẫn có tác giả và giấy phép; chỉ khác là mã nguồn được công khai và người dùng được phép xem, sửa đổi, phân phối theo giấy phép.
Bài 26. Phân tích: đầu vào 2 số, đầu ra tổng. Thiết kế: thuật toán nhập a, b → S = a + b → in S. Viết mã: viết chương trình bằng ngôn ngữ đã học. Kiểm thử: thử a = 3, b = 4 → kết quả đúng là 7; thử trường hợp khác (số âm, số 0) rồi hoàn thiện.