Bài 69: Ôn tập phép cộng, phép trừ trong phạm vi 100 (trang 113)

1. Kiến thức trọng tâm

Phép cộng, phép trừ trong phạm vi 100 gồm các phép tính với số có hai chữ số, có nhớ và không nhớ. Khi cộng, nếu tổng ở hàng đơn vị từ 10 trở lên, ta nhớ 1 sang hàng chục. Khi trừ, nếu chữ số bị trừ ở hàng đơn vị bé hơn chữ số trừ, ta mượn 1 chục rồi mới trừ. Đặt tính theo cột dọc, viết các chữ số cùng hàng thẳng nhau và tính từ phải sang trái.

Ôn tập còn giúp các em thành thạo cách tìm thành phần chưa biết: muốn tìm số hạng chưa biết, ta lấy tổng trừ đi số hạng đã biết; muốn tìm số bị trừ, ta lấy hiệu cộng với số trừ; muốn tìm số trừ, ta lấy số bị trừ trừ đi hiệu.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Tính $47 + 35$. Hàng đơn vị: $7 + 5 = 12$, viết 2, nhớ 1. Hàng chục: $4 + 3 = 7$, thêm 1 nhớ là 8, viết 8. Vậy $47 + 35 = 82$.

Ví dụ 2: Tính $83 - 46$. Hàng đơn vị: $3 - 6$ không trừ được, mượn 1 chục: $13 - 6 = 7$, viết 7. Hàng chục: $8 - 1 - 4 = 3$, viết 3. Vậy $83 - 46 = 37$. Thử lại: $37 + 46 = 83$, đúng.

Ví dụ 3: Tìm $x$ biết $x + 28 = 65$. Số hạng chưa biết là $x = 65 - 28 = 37$.

Ví dụ 4: Lan có 52 viên bi, Lan cho bạn 24 viên bi. Hỏi Lan còn lại bao nhiêu viên bi? Ta làm phép trừ: $52 - 24 = 28$. Đáp số: 28 viên bi.

3. Ghi nhớ

• Đặt tính thẳng cột, tính từ phải sang trái.
• Cộng có nhớ thì nhớ 1; trừ có nhớ thì mượn 1.
• Tìm số hạng chưa biết: tổng trừ số hạng đã biết. Tìm số bị trừ: hiệu cộng số trừ. Tìm số trừ: số bị trừ trừ hiệu.
• Giải bài toán có lời văn phải có đủ câu lời giải, phép tính và đáp số.