Bài 56: Nhân số có bốn chữ số với số có một chữ số

1. Kiến thức trọng tâm

Muốn nhân số có bốn chữ số với số có một chữ số, ta đặt tính rồi tính: viết thừa số có bốn chữ số ở trên, thừa số có một chữ số ở dưới, sao cho chữ số có một chữ số thẳng cột với hàng đơn vị của thừa số trên. Sau đó ta nhân từ phải sang trái, bắt đầu từ hàng đơn vị rồi lần lượt đến hàng chục, hàng trăm và hàng nghìn. Khi nhân, nếu tích ở một hàng từ $10$ trở lên thì ta nhớ phần chục sang hàng bên trái, nhân xong ở hàng tiếp theo phải cộng ngay số nhớ. Phép nhân này thường xuất hiện trong các bài toán có lời văn, ví dụ tính tổng số tiền khi mua nhiều gói hàng giống nhau.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Tính $1234 \times 2$. Nhân từ phải sang trái: $4 \times 2 = 8$; $3 \times 2 = 6$; $2 \times 2 = 4$; $1 \times 2 = 2$. Kết quả là $2468$.

Ví dụ 2: Tính $2153 \times 4$. Hàng đơn vị: $3 \times 4 = 12$, viết $2$ nhớ $1$. Hàng chục: $5 \times 4 = 20$, cộng $1$ nhớ được $21$, viết $1$ nhớ $2$. Hàng trăm: $1 \times 4 = 4$, cộng $2$ nhớ được $6$. Hàng nghìn: $2 \times 4 = 8$. Kết quả là $8612$.

Ví dụ 3: Mỗi thùng có $1500$ quyển vở. Hỏi $3$ thùng có bao nhiêu quyển vở? Ta tính $1500 \times 3 = 4500$. Vậy $3$ thùng có $4500$ quyển vở.

3. Ghi nhớ

• Đặt tính: thừa số một chữ số thẳng cột với hàng đơn vị.
• Nhân từ phải sang trái, tích từ $10$ trở lên thì nhớ sang hàng bên trái.
• Nhân xong ở mỗi hàng phải cộng ngay số nhớ.
• Đọc kĩ đề bài toán có lời văn để đặt phép tính đúng.