Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. C. Nấm mốc làm hỏng thực phẩm và gây đau bụng. Nấm độc rất nguy hiểm, có thể gây chết người. Em tuyệt đối không ăn nấm lạ, nấm mọc hoang; không ăn thực phẩm đã bị mốc, dù chỉ mốc một phần nhỏ. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại. D. Chúng ta cần biết để phòng tránh.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Bên cạnh nấm có ích, có nhiều loại nấm gây hại cho con người. B. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Nấm gây hỏng thực phẩm: - Nấm mốc thường mọc trên bánh mì, cơm, trái cây, mứt để lâu ngày ở nơi ẩm ướt. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Bạn Minh thấy một quả cam để lâu trong tủ bị mốc xanh. Bạn định gọt phần mốc đi rồi ăn tiếp. Cô giáo dặn: không nên ăn vì nấm mốc đã lan vào bên trong quả cam dù mắt thường không thấy hết. Minh đã bỏ quả cam đó đi.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Một ví dụ khác: sau cơn mưa, trong vườn nhà bạn Hoa mọc nhiều nấm lạ màu trắng. Hoa rất tò mò nhưng mẹ dặn không được hái ăn vì có thể là nấm độc. Hoa đã nghe lời mẹ và tránh xa những cây nấm lạ.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Viết 1 chuỗi thức ăn có 3 sinh vật mà em biết.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Khoanh vào đáp án đúng: Sinh vật nào sau đây là sinh vật sản xuất? A. Cây lúa — B. Gà — C. Hổ — D. Cá sấu
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Chuỗi thức ăn thường bắt đầu từ sinh vật nào?
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-C, 2-D, 3-A, 4-B.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (C): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Nấm mốc làm hỏng thực phẩm và gây đau bụng. Nấm độc rất nguy hiểm, có thể gây chết người. Em tuyệt đối không ăn nấm lạ, nấm mọc hoang; không ăn thực phẩm đã bị mốc, dù chỉ mốc một phần nhỏ."
- Câu 2 (D): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Chúng ta cần biết để phòng tránh."
- Câu 3 (A): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Bên cạnh nấm có ích, có nhiều loại nấm gây hại cho con người."
- Câu 4 (B): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Nấm gây hỏng thực phẩm: - Nấm mốc thường mọc trên bánh mì, cơm, trái cây, mứt để lâu ngày ở nơi ẩm ướt."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Bên cạnh nấm có ích, có nhiều loại nấm gây hại cho con người. Chúng ta cần biết để phòng tránh.
- Tổng kết ghi nhớ: Nấm mốc làm hỏng thực phẩm và gây đau bụng. Nấm độc rất nguy hiểm, có thể gây chết người. Em tuyệt đối không ăn nấm lạ, nấm mọc hoang; không ăn thực phẩm đã bị mốc, dù chỉ mốc một phần nhỏ.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Bạn Minh thấy một quả cam để lâu trong tủ bị mốc xanh. Bạn định gọt phần mốc đi rồi ăn tiếp. Cô giáo dặn: không nên ăn vì nấm mốc đã lan vào bên trong quả cam dù mắt thường không thấy hết. Minh đã bỏ quả cam đó đi.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc (Nấm mốc làm hỏng thực phẩm và gây đau bụng. Nấm độc rất nguy hiểm, có thể gây chết người. Em tuyệt đối không ăn nấm lạ, nấm mọc hoang; không ăn thực phẩm đã bị mốc, dù chỉ mốc một phần nhỏ.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Một ví dụ khác: sau cơn mưa, trong vườn nhà bạn Hoa mọc nhiều nấm lạ màu trắng. Hoa rất tò mò nhưng mẹ dặn không được hái ăn vì có thể là nấm độc. Hoa đã nghe lời mẹ và tránh xa những cây nấm lạ.
- Bài 4: Ví dụ: cỏ → thỏ → cáo; lúa → chuột → mèo; rong → cá nhỏ → cá lớn.
- Bài 5: A. Cây lúa.
- Bài 6: Thực vật (sinh vật sản xuất).