Bài 20: Thực hành và trải nghiệm sử dụng một số đơn vị đo đại lượng

1. Kiến thức trọng tâm

Trong đời sống, chúng ta thường xuyên sử dụng các đơn vị đo đại lượng: đo khối lượng (yến, tạ, tấn, ki-lô-gam), đo diện tích (mét vuông, đề-xi-mét vuông, xăng-ti-mét vuông), đo thời gian (giây, phút, giờ, thế kỉ).

Khi thực hành đo, em cần:

• Chọn dụng cụ và đơn vị phù hợp: cân đồng hồ để cân khối lượng, thước để đo độ dài, đồng hồ bấm giờ để đo thời gian ngắn, thước kẻ ô vuông để ước lượng diện tích.
• Ước lượng trước khi đo: đoán kết quả gần đúng rồi đo để kiểm tra, giúp em rèn cảm giác về độ lớn của các đại lượng.
• Ghi kết quả kèm đơn vị: mọi kết quả đo đều phải có tên đơn vị, ví dụ $3$ tạ, $24 \text{ m}^2$, $45$ giây.
• Đổi đơn vị khi cần: đưa các số đo về cùng một đơn vị trước khi so sánh hoặc tính toán.

Thực hành giúp em hiểu sâu kiến thức và biết vận dụng Toán học vào cuộc sống hằng ngày.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1. Ước lượng rồi đo diện tích mặt bàn học bằng $\text{dm}^2$.

Lời giải: Ước lượng mặt bàn dài khoảng $6$ dm, rộng khoảng $4$ dm nên diện tích khoảng $24 \text{ dm}^2$. Dùng thước đo thực tế được chiều dài $6$ dm, chiều rộng $4$ dm, diện tích là $6 \times 4 = 24 \text{ dm}^2$.

Ví dụ 2. Dùng đồng hồ bấm giờ đo thời gian em chạy $50$ m, kết quả là $11$ giây. Đổi ra phút, giây?

Lời giải: $11$ giây < 60 giây nên chưa đủ $1$ phút. Thời gian chạy là $11$ giây (hay $0$ phút $11$ giây).

Ví dụ 3. Một bao gạo ghi khối lượng $5$ yến. Hỏi bao gạo nặng bao nhiêu ki-lô-gam?

Lời giải: $5$ yến $= 5 \times 10 = 50$ kg.

3. Ghi nhớ

• Chọn dụng cụ và đơn vị đo phù hợp với vật cần đo.
• Ước lượng trước, đo sau, rồi so sánh kết quả.
• Luôn ghi tên đơn vị kèm theo kết quả đo.