Bài 57: Cộng, trừ số đo thời gian

1. Kiến thức trọng tâm

Số đo thời gian thường được viết dưới dạng gồm nhiều đơn vị, ví dụ $2$ giờ $30$ phút, $4$ phút $15$ giây. Khi cộng hoặc trừ các số đo thời gian, em thực hiện theo từng đơn vị, từ đơn vị nhỏ đến đơn vị lớn, giống như cộng trừ các số tự nhiên.

Cộng số đo thời gian: Cộng từng đơn vị với nhau. Nếu kết quả ở một đơn vị vượt quá giới hạn đổi đơn vị thì em đổi sang đơn vị lớn hơn. Ví dụ, $75$ phút $= 1$ giờ $15$ phút vì $1$ giờ $= 60$ phút. Em nhớ cộng phần đổi đó vào đơn vị lớn hơn.

Trừ số đo thời gian: Trừ từng đơn vị với nhau. Nếu số bị trừ ở một đơn vị nhỏ hơn số trừ thì em mượn $1$ đơn vị lớn hơn để đổi sang đơn vị nhỏ. Ví dụ, muốn trừ $3$ giờ $10$ phút cho $1$ giờ $40$ phút, em mượn $1$ giờ của $3$ giờ để đổi thành $60$ phút, được $2$ giờ $70$ phút rồi trừ bình thường.

Khi tính toán, em nên viết các đơn vị thẳng cột với nhau để tránh nhầm lẫn.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1. Tính $2$ giờ $35$ phút $+$ $1$ giờ $40$ phút.

Bài giải

$2$ giờ $35$ phút $+$ $1$ giờ $40$ phút $= 3$ giờ $75$ phút.

Đổi $75$ phút $= 1$ giờ $15$ phút.

Vậy kết quả là $4$ giờ $15$ phút.

Ví dụ 2. Tính $5$ giờ $20$ phút $-$ $2$ giờ $45$ phút.

Bài giải

Mượn $1$ giờ của $5$ giờ đổi thành $60$ phút:

$5$ giờ $20$ phút $= 4$ giờ $80$ phút.

$4$ giờ $80$ phút $-$ $2$ giờ $45$ phút $= 2$ giờ $35$ phút.

3. Ghi nhớ

• Cộng, trừ theo từng đơn vị, từ đơn vị nhỏ đến đơn vị lớn.
• Cộng: nếu vượt giới hạn thì đổi sang đơn vị lớn hơn.
• Trừ: nếu không đủ thì mượn $1$ đơn vị lớn hơn để đổi.