Bài tập — Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp? A. Tách chất khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.

Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Các phương pháp thường dùng: lọc, cô cạn, chưng cất, chiết, dùng nam châm. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.

Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Tách chất khỏi hỗn hợp là quá trình tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.

Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Một số phương pháp tách chất thường dùng: - Phương pháp lọc: dùng giấy lọc hoặc vải để tách chất rắn không tan ra khỏi chất lỏng, ví dụ lọc cát khỏi nước, lọc cặn khỏi nước đậu.

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.

Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:

Ví dụ: Có một hỗn hợp gồm cát và muối ăn. Làm thế nào để tách riêng cát và muối?

Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:

Hướng dẫn: Cho hỗn hợp vào nước rồi khuấy đều: muối tan trong nước, cát không tan. Dùng giấy lọc để lọc lấy cát (phương pháp lọc). Đun nóng dung dịch nước muối còn lại cho nước bay hơi hết, thu được muối ăn (phương pháp cô cạn). Như vậy, đã tách riêng được cả cát và muối khỏi hỗn hợp.

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Vì sao khi đun nước, người ta không đổ nước đầy ấm? Liên hệ với sự chuyển thể của nước.

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu 2 cách bảo vệ bầu không khí trong lành mà học sinh có thể thực hiện hằng ngày. ---

Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Tế bào là gì? Vì sao tế bào được gọi là đơn vị cơ bản của sự sống?

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Tách chất khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Các phương pháp thường dùng: lọc, cô cạn, chưng cất, chiết, dùng nam châm."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Tách chất khỏi hỗn hợp là quá trình tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Một số phương pháp tách chất thường dùng: - Phương pháp lọc: dùng giấy lọc hoặc vải để tách chất rắn không tan ra khỏi chất lỏng, ví dụ lọc cát khỏi nước, lọc cặn khỏi nước đậu."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Tách chất khỏi hỗn hợp là quá trình tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần. Trong đời sống và sản xuất, con người thường xuyên cần tách chất: lọc nước để có nước sạch, tách muối khỏi nước biển, tách cát khỏi gạo.
- Tổng kết ghi nhớ: Tách chất khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần.; Các phương pháp thường dùng: lọc, cô cạn, chưng cất, chiết, dùng nam châm.; Lựa chọn phương pháp tách phù hợp với tính chất của chất cần tách.
Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ: Có một hỗn hợp gồm cát và muối ăn. Làm thế nào để tách riêng cát và muối?
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp (Tách chất khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần.; Các phương pháp thường dùng: lọc, cô cạn, chưng cất, chiết, dùng nam châm.; Lựa chọn phương pháp tách phù hợp với tính chất của chất cần tách.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Hướng dẫn: Cho hỗn hợp vào nước rồi khuấy đều: muối tan trong nước, cát không tan. Dùng giấy lọc để lọc lấy cát (phương pháp lọc). Đun nóng dung dịch nước muối còn lại cho nước bay hơi hết, thu được muối ăn (phương pháp cô cạn). Như vậy, đã tách riêng được cả cát và muối khỏi hỗn hợp.
Bài 4: Khi đun, nước nóng lên, một phần bay hơi và thể tích nước tăng; nếu đổ đầy ấm, nước sẽ trào ra ngoài gây nguy hiểm và lãng phí.
Bài 5: Trồng cây xanh, không đốt rác, hạn chế dùng xe máy khi đi gần, tiết kiệm điện, không xả rác bừa bãi.
Bài 6: Tế bào là đơn vị nhỏ nhất cấu tạo nên mọi cơ thể sống. Mọi cơ thể sống đều được cấu tạo từ tế bào và mọi hoạt động sống đều diễn ra trong tế bào nên tế bào là đơn vị cơ bản của sự sống.

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Ví dụ: Có một hỗn hợp gồm cát và muối ăn. Làm thế nào để tách riêng cát và muối?

Hướng dẫn: Cho hỗn hợp vào nước rồi khuấy đều: muối tan trong nước, cát không tan. Dùng giấy lọc để lọc lấy cát (phương pháp lọc). Đun nóng dung dịch nước muối còn lại cho nước bay hơi hết, thu được muối ăn (phương pháp cô cạn). Như vậy, đã tách riêng được cả cát và muối khỏi hỗn hợp.

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Vì sao khi đun nước, người ta không đổ nước đầy ấm? Liên hệ với sự chuyển thể của nước.

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu 2 cách bảo vệ bầu không khí trong lành mà học sinh có thể thực hiện hằng ngày. ---

Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Tế bào là gì? Vì sao tế bào được gọi là đơn vị cơ bản của sự sống?

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.

Giải thích chi tiết:

Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Tách chất khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần."
Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Các phương pháp thường dùng: lọc, cô cạn, chưng cất, chiết, dùng nam châm."
Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Tách chất khỏi hỗn hợp là quá trình tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần."
Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Một số phương pháp tách chất thường dùng: - Phương pháp lọc: dùng giấy lọc hoặc vải để tách chất rắn không tan ra khỏi chất lỏng, ví dụ lọc cát khỏi nước, lọc cặn khỏi nước đậu."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:

Nội dung cốt lõi cần trình bày: Tách chất khỏi hỗn hợp là quá trình tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần. Trong đời sống và sản xuất, con người thường xuyên cần tách chất: lọc nước để có nước sạch, tách muối khỏi nước biển, tách cát khỏi gạo.
Tổng kết ghi nhớ: Tách chất khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần.; Các phương pháp thường dùng: lọc, cô cạn, chưng cất, chiết, dùng nam châm.; Lựa chọn phương pháp tách phù hợp với tính chất của chất cần tách.

Bài 2:

Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ: Có một hỗn hợp gồm cát và muối ăn. Làm thế nào để tách riêng cát và muối?
Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.

Bài 3:

Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 17: Tách chất khỏi hỗn hợp (Tách chất khỏi hỗn hợp dựa vào sự khác nhau về tính chất của các chất thành phần.; Các phương pháp thường dùng: lọc, cô cạn, chưng cất, chiết, dùng nam châm.; Lựa chọn phương pháp tách phù hợp với tính chất của chất cần tách.).
Lời giải mẫu/Nhận xét: Hướng dẫn: Cho hỗn hợp vào nước rồi khuấy đều: muối tan trong nước, cát không tan. Dùng giấy lọc để lọc lấy cát (phương pháp lọc). Đun nóng dung dịch nước muối còn lại cho nước bay hơi hết, thu được muối ăn (phương pháp cô cạn). Như vậy, đã tách riêng được cả cát và muối khỏi hỗn hợp.

Bài 4: Khi đun, nước nóng lên, một phần bay hơi và thể tích nước tăng; nếu đổ đầy ấm, nước sẽ trào ra ngoài gây nguy hiểm và lãng phí.

Bài 5: Trồng cây xanh, không đốt rác, hạn chế dùng xe máy khi đi gần, tiết kiệm điện, không xả rác bừa bãi.

Bài 6: Tế bào là đơn vị nhỏ nhất cấu tạo nên mọi cơ thể sống. Mọi cơ thể sống đều được cấu tạo từ tế bào và mọi hoạt động sống đều diễn ra trong tế bào nên tế bào là đơn vị cơ bản của sự sống.