Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 3: Quản lí chi tiêu? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chia tiền thành ba phần: cần thiết, tiết kiệm, sở thích. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 3: Quản lí chi tiêu, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Trước khi mua, tự hỏi: có thật sự cần không? D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 3: Quản lí chi tiêu, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học. D. Quản lí chi tiêu là biết sử dụng tiền một cách hợp lí, đúng mục đích.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 3: Quản lí chi tiêu, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Trước khi mua, em nên tự hỏi: "Món này có thật sự cần không? B. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 3: Quản lí chi tiêu, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Lan được mẹ cho 100 nghìn đồng tiền tiêu vặt mỗi tuần. Lan chia ra: 40 nghìn để mua đồ dùng học tập và ăn sáng, 40 nghìn bỏ ống tiết kiệm để mua bộ sách tham khảo, 20 nghìn dành cho sở thích như mua truyện tranh. Một hôm, Lan thấy một chiếc móc khóa rất đẹp giá 50 nghìn đồng. Lan rất thích nhưng nhớ ra mình chỉ còn 20 nghìn cho sở thích nên quyết định không mua, đợi tuần sau tích thêm. Sau hai tháng, Lan đủ tiền mua bộ sách mình mong muốn. Qua đó, Lan học được rằng: muốn mua thứ mình thích, em cần kiên nhẫn và có kế hoạch. Em hãy thử lập bảng chi tiêu tuần của mình: ghi rõ khoản thu, khoản chi và số tiền tiết kiệm, cuối tuần cùng cha mẹ xem lại.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 3: Quản lí chi tiêu để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Quản lí chi tiêu không có nghĩa là keo kiệt, mà là chi tiêu thông minh, đúng lúc, đúng chỗ.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Nêu 3 việc làm giúp em tự bảo vệ bản thân trong tình huống nguy hiểm.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Quản lí chi tiêu hợp lí là gì? Nêu 2 lợi ích.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Thế nào là tính kiên trì? Nêu 1 ví dụ.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-B, 2-C, 3-D, 4-A.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (B): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Chia tiền thành ba phần: cần thiết, tiết kiệm, sở thích."
- Câu 2 (C): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Trước khi mua, tự hỏi: có thật sự cần không?"
- Câu 3 (D): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Quản lí chi tiêu là biết sử dụng tiền một cách hợp lí, đúng mục đích."
- Câu 4 (A): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Trước khi mua, em nên tự hỏi: "Món này có thật sự cần không?"
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Quản lí chi tiêu là biết sử dụng tiền một cách hợp lí, đúng mục đích. Tiền em nhận được từ tiền mừng tuổi, tiền tiêu vặt hay phần thưởng cần được phân chia rõ ràng: một phần cho nhu cầu cần thiết như đồ dùng học tập, một phần tiết kiệm cho mục tiêu lớn hơn và một phần nhỏ cho sở thích.
- Tổng kết ghi nhớ: Chia tiền thành ba phần: cần thiết, tiết kiệm, sở thích.; Trước khi mua, tự hỏi: có thật sự cần không?; Ghi chép chi tiêu để biết mình đã tiêu bao nhiêu.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Lan được mẹ cho 100 nghìn đồng tiền tiêu vặt mỗi tuần. Lan chia ra: 40 nghìn để mua đồ dùng học tập và ăn sáng, 40 nghìn bỏ ống tiết kiệm để mua bộ sách tham khảo, 20 nghìn dành cho sở thích như mua truyện tranh. Một hôm, Lan thấy một chiếc móc khóa rất đẹp giá 50 nghìn đồng. Lan rất thích nhưng nhớ ra mình chỉ còn 20 nghìn cho sở thích nên quyết định không mua, đợi tuần sau tích thêm. Sau hai tháng, Lan đủ tiền mua bộ sách mình mong muốn. Qua đó, Lan học được rằng: muốn mua thứ mình thích, em cần kiên nhẫn và có kế hoạch. Em hãy thử lập bảng chi tiêu tuần của mình: ghi rõ khoản thu, khoản chi và số tiền tiết kiệm, cuối tuần cùng cha mẹ xem lại.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 3: Quản lí chi tiêu (Chia tiền thành ba phần: cần thiết, tiết kiệm, sở thích.; Trước khi mua, tự hỏi: có thật sự cần không?; Ghi chép chi tiêu để biết mình đã tiêu bao nhiêu.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Quản lí chi tiêu không có nghĩa là keo kiệt, mà là chi tiêu thông minh, đúng lúc, đúng chỗ.
- Bài 4: Ví dụ: bình tĩnh, tìm cách thoát khỏi nguy hiểm; nhờ người lớn giúp đỡ; không tự đối đầu với nguy hiểm.
- Bài 5: Quản lí chi tiêu hợp lí là ghi lại các khoản thu, chi và sử dụng tiền đúng mục đích. Lợi ích: tránh lãng phí, biết tiết kiệm.
- Bài 6: Kiên trì là cố gắng thực hiện mục tiêu đến cùng dù gặp khó khăn. Ví dụ: làm bài tập khó đến khi hiểu.