1. Kiến thức trọng tâm
Năm 968, Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu Thái Bình, đặt tên nước là Đại Cồ Việt, đóng đô ở Hoa Lư (Ninh Bình). Nhà Đinh là triều đại phong kiến trung ương tập quyền đầu tiên của Việt Nam. Vua Đinh Tiên Hoàng cho xây dựng bộ máy nhà nước: đặt các chức quan văn võ, chia nước thành đạo, xã, tổ chức quân đội và thi hành pháp luật nghiêm minh.
Năm 979, vua Đinh Tiên Hoàng và con trai Đinh Liễn bị ám sát, triều đình rối ren. Năm 980, trước nguy cơ quân Tống xâm lược, triều thần đã suy tôn Lê Hoàn lên ngôi vua, lập ra nhà Tiền Lê. Vua Lê Đại Hành đã lãnh đạo quân dân đánh bại quân Tống xâm lược năm 981, giữ vững nền độc lập.
Dưới thời Đinh và Tiền Lê, kinh tế nông nghiệp từng bước phục hồi: nhà nước khuyến khích khai hoang, đắp đê, đào kênh. Thủ công nghiệp và thương nghiệp cũng phát triển, tiền đồng Thái Bình hưng bảo được đúc và lưu hành. Văn hóa mang đậm bản sắc dân tộc, đạo Phật được coi trọng, chùa tháp được xây dựng ở nhiều nơi.
2. Ví dụ minh họa
Câu hỏi: Vì sao việc Lê Hoàn lên ngôi năm 980 là cần thiết cho đất nước lúc bấy giờ?
Lời giải: Năm 979, vua Đinh Tiên Hoàng bị ám sát, vua kế vị còn nhỏ tuổi, triều đình rối ren. Trong khi đó, nhà Tống ở phương Bắc chuẩn bị đem quân xâm lược. Đất nước cần một người lãnh đạo tài giỏi, có uy tín để thống nhất quân dân chống giặc. Vì vậy, triều thần đã suy tôn Lê Hoàn, vị tướng có nhiều công lao, lên ngôi vua. Lê Hoàn đã lãnh đạo kháng chiến thắng lợi năm 981, bảo vệ nền độc lập non trẻ.
3. Ghi nhớ
- Năm 968: Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi, đặt tên nước là Đại Cồ Việt, đóng đô ở Hoa Lư.
- Nhà Đinh xây dựng nhà nước phong kiến trung ương tập quyền đầu tiên.
- Năm 980: Lê Hoàn lên ngôi, lập nhà Tiền Lê.
- Năm 981: Lê Đại Hành đánh bại quân Tống xâm lược, giữ vững độc lập.
- Kinh tế: nông nghiệp phục hồi, đúc tiền đồng Thái Bình hưng bảo.