Phạm vi: Chủ đề 1: Em với nhà trường (xây dựng và giữ gìn tình bạn; phòng, tránh bắt nạt học đường).
Phần 1: Cơ bản
Bài 1. Nêu 3 biểu hiện của tình bạn đẹp.
Bài 2. Kể 2 việc em đã làm để giúp bạn trong lớp.
Bài 3. Em hiểu thế nào là "giữ gìn tình bạn"?
Bài 4. Khi bạn buồn, em nên nói câu gì để an ủi bạn? Viết 2 câu.
Bài 5. Nêu 2 việc nên làm khi bạn mới chuyển đến lớp.
Bài 6. Hành vi nào sau đây là bắt nạt học đường? Giải thích vì sao: (a) Chế giễu ngoại hình của bạn; (b) Giúp bạn làm bài tập.
Bài 7. Khi thấy bạn bị trêu chọc, em nên làm gì?
Bài 8. Nêu 2 người em có thể tìm đến khi bị bắt nạt.
Bài 9. Viết 3 câu nói thể hiện sự tôn trọng bạn bè.
Bài 10. Vì sao không nên nói xấu bạn sau lưng?
Bài 11. Kể một việc tốt em đã làm cho bạn và cảm nhận của em.
Bài 12. Nêu 2 việc giúp giữ gìn truyền thống nhà trường.
Bài 13. Khi lỡ làm bạn buồn, em nên làm gì?
Bài 14. Nêu 2 dấu hiệu nhận biết bạn đang bị bắt nạt.
Bài 15. Em nên làm gì khi bạn mượn đồ dùng học tập và không trả?
Bài 16. Viết 2 việc em sẽ làm trong tuần này để xây dựng tình bạn đẹp.
Phần 2: Nâng cao
Bài 17. Tình huống: Bạn An bị một nhóm bạn tẩy chay, không cho chơi cùng. Em là bạn cùng lớp, em sẽ làm gì? Nêu các bước cụ thể.
Bài 18. Phân biệt "trêu đùa lành mạnh" và "bắt nạt học đường". Cho 2 ví dụ mỗi loại.
Bài 19. Tình huống: Bạn Bình thấy bạn bị bắt nạt nhưng sợ bị trả thù nên im lặng. Em hãy khuyên Bình.
Bài 20. Nêu 3 hậu quả của bắt nạt học đường đối với người bị bắt nạt.
Bài 21. Tình huống: Hai bạn thân cãi nhau vì hiểu lầm. Em hãy đề xuất cách hòa giải.
Bài 22. Vì sao "im lặng trước bắt nạt học đường" là hành vi không nên? Nêu 2 lí do.
Bài 23. Em hãy viết một đoạn văn ngắn (5–7 câu) về tình bạn đẹp mà em trân trọng.
Bài 24. Lập kế hoạch 1 tuần để lớp em xây dựng tình bạn đoàn kết (ghi rõ việc làm, thời gian, người thực hiện).
Đáp án
Bài 1. Gợi ý: tin tưởng nhau; giúp đỡ nhau lúc khó khăn; chia sẻ vui buồn; tôn trọng, không nói xấu nhau.
Bài 2. Đáp án mở; chấp nhận việc làm cụ thể, tích cực (giúp bạn ôn bài, chia sẻ đồ dùng, an ủi bạn...).
Bài 3. Gợi ý: giữ gìn tình bạn là duy trì mối quan hệ tốt đẹp bằng sự chân thành, tôn trọng, chia sẻ và giúp đỡ lẫn nhau.
Bài 4. Gợi ý: "Bạn đừng buồn, mình luôn ở đây với bạn."; "Bạn kể mình nghe nhé, chúng mình cùng tìm cách."
Bài 5. Gợi ý: chủ động làm quen; giới thiệu bạn với các bạn khác; giúp bạn làm quen với trường, lớp.
Bài 6. (a) là bắt nạt học đường vì gây tổn thương tinh thần cho bạn; (b) không phải bắt nạt, đó là giúp đỡ bạn.
Bài 7. Gợi ý: can ngăn nhẹ nhàng, an ủi bạn bị trêu chọc, báo thầy cô nếu hành vi tiếp diễn.
Bài 8. Gợi ý: thầy cô giáo; cha mẹ; anh chị; bạn bè tin cậy.
Bài 9. Gợi ý: "Cảm ơn bạn đã giúp mình."; "Mình tôn trọng ý kiến của bạn."; "Bạn làm rất tốt!"
Bài 10. Gợi ý: nói xấu bạn làm mất lòng tin, phá vỡ tình bạn và gây tổn thương cho bạn.
Bài 11. Đáp án mở; chấp nhận việc tốt cụ thể và cảm nhận chân thành.
Bài 12. Gợi ý: giữ gìn vệ sinh trường lớp; lễ phép với thầy cô; giúp đỡ bạn bè; tham gia hoạt động chung.
Bài 13. Gợi ý: xin lỗi chân thành, sửa chữa lỗi lầm, không lặp lại hành vi đó.
Bài 14. Gợi ý: bạn hay buồn, sợ đến trường; bạn bị trêu chọc, tẩy chay thường xuyên; bạn bị lấy đồ, bị đe dọa.
Bài 15. Gợi ý: nhẹ nhàng nhắc bạn trả đồ; nếu bạn cố tình không trả, nhờ thầy cô giúp đỡ.
Bài 16. Đáp án mở; chấp nhận 2 việc làm cụ thể, thực hiện được.
Bài 17. Gợi ý các bước: trò chuyện, động viên bạn bị tẩy chay; nói chuyện với nhóm bạn để họ hiểu; báo thầy cô nếu tình trạng tiếp diễn; rủ bạn tham gia hoạt động chung.
Bài 18. Trêu đùa lành mạnh: cả hai cùng vui, không gây tổn thương (ví dụ: đùa vui trong giờ ra chơi, đặt biệt danh dễ thương mà bạn thích). Bắt nạt: cố ý gây tổn thương, lặp lại nhiều lần (ví dụ: chế giễu ngoại hình, tẩy chay, đe dọa).
Bài 19. Gợi ý: khuyên Bình không im lặng vì im lặng khiến hành vi xấu tiếp diễn; Bình có thể báo thầy cô một cách kín đáo, cùng bạn bè lên tiếng bảo vệ bạn.
Bài 20. Gợi ý: buồn bã, lo lắng, sợ đến trường; mất tự tin; ảnh hưởng học tập; ảnh hưởng sức khỏe.
Bài 21. Gợi ý: lắng nghe cả hai phía; giúp hai bạn nói rõ hiểu lầm; đề xuất lời xin lỗi và cách làm hòa.
Bài 22. Gợi ý: im lặng khiến người bắt nạt tiếp tục hành vi xấu; khiến bạn bị bắt nạt cảm thấy cô đơn, không được bảo vệ.
Bài 23. Đáp án mở; chấp nhận đoạn văn đúng chủ đề, câu văn rõ ràng, cảm xúc chân thành.
Bài 24. Đáp án mở; chấp nhận kế hoạch có việc làm cụ thể, thời gian rõ ràng, phân công hợp lí.