Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 15: Gỡ lỗi? A. Gỡ lỗi là tìm và sửa lỗi để chương trình chạy đúng; chương trình mới viết thường có lỗi. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 15: Gỡ lỗi, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Ba loại lỗi: lỗi cú pháp, lỗi logic và lỗi khi chạy; lỗi logic khó phát hiện nhất. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 15: Gỡ lỗi, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Gỡ lỗi (debugging) là quá trình tìm và sửa các lỗi trong chương trình để chương trình chạy đúng như mong muốn. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 15: Gỡ lỗi, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Máy tính thường báo ngay loại lỗi này và chương trình không chạy được.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 15: Gỡ lỗi, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Ví dụ: Chương trình tính trung bình cộng của hai số 8 và 6 phải cho kết quả 7, nhưng chương trình của em cho kết quả 14. Cách gỡ lỗi:
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 15: Gỡ lỗi để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
- Kiểm tra công thức: em viết (8 + 6) × 2 = 28 rồi chia cho 2 được 14. Công thức đúng phải là (8 + 6) / 2 = 7.
- Đây là lỗi logic: dùng phép nhân thay cho phép chia.
- Sửa công thức thành (8 + 6) / 2, chạy thử lại, kết quả đúng là 7.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Bạn Lan muốn tạo bài trình chiếu giới thiệu về lớp học bằng bản mẫu có sẵn nhưng bản mẫu không có đủ số trang. Em hãy nêu cách thêm trang chiếu mới giữ đúng định dạng của bản mẫu.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Khi trình chiếu, bạn Hùng thấy các hiệu ứng xuất hiện quá nhanh, người xem không kịp đọc. Em hãy đề xuất cách điều chỉnh.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). So sánh ưu điểm của việc mô tả thuật toán bằng sơ đồ khối và bằng liệt kê các bước.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Gỡ lỗi là tìm và sửa lỗi để chương trình chạy đúng; chương trình mới viết thường có lỗi."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Ba loại lỗi: lỗi cú pháp, lỗi logic và lỗi khi chạy; lỗi logic khó phát hiện nhất."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Gỡ lỗi (debugging) là quá trình tìm và sửa các lỗi trong chương trình để chương trình chạy đúng như mong muốn."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Máy tính thường báo ngay loại lỗi này và chương trình không chạy được."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Gỡ lỗi (debugging) là quá trình tìm và sửa các lỗi trong chương trình để chương trình chạy đúng như mong muốn. Có ba loại lỗi thường gặp: - Lỗi cú pháp: lỗi do viết sai quy tắc của ngôn ngữ lập trình, ví dụ thiếu dấu hai chấm, sai chính tả tên lệnh, thiếu dấu đóng ngoặc.
- Tổng kết ghi nhớ: Gỡ lỗi là tìm và sửa lỗi để chương trình chạy đúng; chương trình mới viết thường có lỗi.; Ba loại lỗi: lỗi cú pháp, lỗi logic và lỗi khi chạy; lỗi logic khó phát hiện nhất.; Gỡ lỗi theo các bước: đọc thông báo lỗi, kiểm tra thuật toán, chạy thử với dữ liệu đơn giản, theo dõi từng bước, sửa từng lỗi một.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ: Chương trình tính trung bình cộng của hai số 8 và 6 phải cho kết quả 7, nhưng chương trình của em cho kết quả 14. Cách gỡ lỗi:
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 15: Gỡ lỗi (Gỡ lỗi là tìm và sửa lỗi để chương trình chạy đúng; chương trình mới viết thường có lỗi.; Ba loại lỗi: lỗi cú pháp, lỗi logic và lỗi khi chạy; lỗi logic khó phát hiện nhất.; Gỡ lỗi theo các bước: đọc thông báo lỗi, kiểm tra thuật toán, chạy thử với dữ liệu đơn giản, theo dõi từng bước, sửa từng lỗi một.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: 1. Kiểm tra công thức: em viết (8 + 6) × 2 = 28 rồi chia cho 2 được 14. Công thức đúng phải là (8 + 6) / 2 = 7.
- Đây là lỗi logic: dùng phép nhân thay cho phép chia.
- Sửa công thức thành (8 + 6) / 2, chạy thử lại, kết quả đúng là 7.
- Bài 4: Cách làm: trong khung Slides, nhấn chuột phải vào trang chiếu rồi chọn New Slide (hoặc nhấn Ctrl + M). Trang mới sẽ tự động giữ định dạng, màu sắc, phông chữ của bản mẫu đang dùng.
- Bài 5: Cách điều chỉnh: tăng thời gian (Duration) của hiệu ứng, đặt các hiệu ứng xuất hiện sau khi nháy chuột (On Click) thay vì tự động, hoặc tách nội dung dài thành nhiều trang chiếu.
- Bài 6: Sơ đồ khối trực quan, dễ nhìn ra luồng thực hiện và điều kiện rẽ nhánh, nhưng tốn công vẽ. Liệt kê các bước dễ viết, dễ đọc với thuật toán đơn giản, nhưng với thuật toán phức tạp thì khó theo dõi hơn.