Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Chủ đề 6: Em với cộng đồng? A. Xây dựng cộng đồng bắt đầu từ những việc làm nhỏ, đều đặn và có trách nhiệm. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Chủ đề 6: Em với cộng đồng, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Giao tiếp trên mạng xã hội cần lịch sự, đúng sự thật và tôn trọng người khác. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 6: Em với cộng đồng, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Cộng đồng là nơi chúng ta cùng sinh sống, học tập và chia sẻ những giá trị chung, từ khu phố, làng xóm đến nhà trường và địa phương. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Chủ đề 6: Em với cộng đồng, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Xây dựng và phát triển cộng đồng bắt đầu từ những việc làm gần gũi: giữ gìn vệ sinh nơi công cộng, tôn trọng nội quy, giúp đỡ người khó khăn, tham gia các hoạt động thiện nguyện và bảo vệ tài sản chung.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Chủ đề 6: Em với cộng đồng, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Nhóm bạn lớp 9B nhận thấy nhiều học sinh trong trường có thói quen bình luận thiếu lịch sự trên mạng xã hội. Nhóm đã làm một cuộc khảo sát nhỏ, tổng hợp các dạng bình luận không hay và tổ chức buổi chia sẻ "Nói lời hay trên mạng" với những ví dụ cụ thể. Các bạn còn làm poster kêu gọi "Nghĩ trước khi bình luận" và treo ở hành lang trường. Sau một tháng, số bình luận tiêu cực trong nhóm lớp giảm hẳn, các bạn trở nên cẩn trọng hơn khi giao tiếp trực tuyến.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Chủ đề 6: Em với cộng đồng để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Khi truyền thông, cần dùng ngôn ngữ tôn trọng, có dẫn chứng và hướng đến giải pháp tích cực thay vì chỉ trích, đổ lỗi.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Em hãy lập ngân sách cá nhân cho một tháng với 200.000 đồng tiền tiêu vặt (ghi rõ các khoản chi và khoản tiết kiệm, tổng cộng đúng 200.000 đồng).
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Tình huống: Khu phố em có nhiều rác thải, cống rãnh bị tắc gây ô nhiễm. Em hãy đề xuất 1 hoạt động cộng đồng để cải thiện môi trường khu phố và nêu các bước thực hiện.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Em hãy lập kế hoạch một tuần để rèn luyện tính tự chủ và khả năng thích nghi (ghi rõ mục tiêu, việc làm mỗi ngày, cách tự đánh giá).
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Xây dựng cộng đồng bắt đầu từ những việc làm nhỏ, đều đặn và có trách nhiệm."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Giao tiếp trên mạng xã hội cần lịch sự, đúng sự thật và tôn trọng người khác."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Cộng đồng là nơi chúng ta cùng sinh sống, học tập và chia sẻ những giá trị chung, từ khu phố, làng xóm đến nhà trường và địa phương."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Xây dựng và phát triển cộng đồng bắt đầu từ những việc làm gần gũi: giữ gìn vệ sinh nơi công cộng, tôn trọng nội quy, giúp đỡ người khó khăn, tham gia các hoạt động thiện nguyện và bảo vệ tài sản chung."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Cộng đồng là nơi chúng ta cùng sinh sống, học tập và chia sẻ những giá trị chung, từ khu phố, làng xóm đến nhà trường và địa phương. Chủ đề "Em với cộng đồng" giúp học sinh hiểu trách nhiệm của mình với cộng đồng, biết tham gia xây dựng cộng đồng văn minh, đoàn kết và an toàn.
- Tổng kết ghi nhớ: Xây dựng cộng đồng bắt đầu từ những việc làm nhỏ, đều đặn và có trách nhiệm.; Giao tiếp trên mạng xã hội cần lịch sự, đúng sự thật và tôn trọng người khác.; Truyền thông cộng đồng hiệu quả hướng đến giải pháp tích cực, không chỉ trích hay đổ lỗi.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Nhóm bạn lớp 9B nhận thấy nhiều học sinh trong trường có thói quen bình luận thiếu lịch sự trên mạng xã hội. Nhóm đã làm một cuộc khảo sát nhỏ, tổng hợp các dạng bình luận không hay và tổ chức buổi chia sẻ "Nói lời hay trên mạng" với những ví dụ cụ thể. Các bạn còn làm poster kêu gọi "Nghĩ trước khi bình luận" và treo ở hành lang trường. Sau một tháng, số bình luận tiêu cực trong nhóm lớp giảm hẳn, các bạn trở nên cẩn trọng hơn khi giao tiếp trực tuyến.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Chủ đề 6: Em với cộng đồng (Xây dựng cộng đồng bắt đầu từ những việc làm nhỏ, đều đặn và có trách nhiệm.; Giao tiếp trên mạng xã hội cần lịch sự, đúng sự thật và tôn trọng người khác.; Truyền thông cộng đồng hiệu quả hướng đến giải pháp tích cực, không chỉ trích hay đổ lỗi.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Khi truyền thông, cần dùng ngôn ngữ tôn trọng, có dẫn chứng và hướng đến giải pháp tích cực thay vì chỉ trích, đổ lỗi.
- Bài 4: Ví dụ: ăn sáng 80.000 đồng, đồ dùng học tập 60.000 đồng, hoạt động ngoại khóa 20.000 đồng, tiết kiệm 40.000 đồng (tổng 200.000 đồng).
- Bài 5: Hoạt động cụ thể (ví dụ: ngày chủ nhật xanh, dọn vệ sinh khu phố, khơi thông cống rãnh) với các bước khả thi: khảo sát, vận động mọi người, thực hiện, duy trì.
- Bài 6: Kế hoạch có mục tiêu rõ ràng, việc làm cụ thể từng ngày và cách tự đánh giá (ví dụ: ghi nhật ký, tự chấm điểm).