- Phạm vi: Chủ đề 1: Em với nhà trường (tôn trọng sự khác biệt và sống hài hòa với bạn bè, thầy cô; phòng chống bắt nạt học đường; xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích) + Chủ đề 2: Khám phá bản thân (tạo động lực cho bản thân; khám phá khả năng thích nghi của bản thân).
Phần 1: Cơ bản (Bài 1–18)
Bài 1. Tôn trọng sự khác biệt giúp tập thể lớp điều gì? A. Đoàn kết và cùng tiến bộ. B. Chia rẽ. C. Mất vui. D. Ai cũng giống nhau.
Bài 2. Bắt nạt học đường có thể gây hậu quả gì? A. Tổn thương tinh thần, ảnh hưởng học tập. B. Giúp nạn nhân mạnh mẽ hơn. C. Không ảnh hưởng gì. D. Được thầy cô khen.
Bài 3. Lao động công ích là gì? A. Công việc tự nguyện vì lợi ích chung của tập thể, cộng đồng. B. Việc làm để được trả tiền. C. Việc làm riêng của mỗi người. D. Việc chỉ dành cho người bị phạt.
Bài 4. Động lực học tập giúp em điều gì? A. Kiên trì vượt khó và đạt mục tiêu. B. Lười biếng hơn. C. Phụ thuộc vào người khác. D. Sợ học.
Bài 5. Đúng hay Sai? "Mọi người phải giống nhau thì mới tôn trọng nhau."
Bài 6. Đúng hay Sai? "Báo thầy cô khi thấy bạn bị bắt nạt là việc làm đúng."
Bài 7. Đúng hay Sai? "Truyền thống nhà trường do một người duy nhất tạo ra."
Bài 8. Đúng hay Sai? "Đặt mục tiêu vừa sức giúp tạo động lực học tập."
Bài 9. Nêu 2 biểu hiện của việc tôn trọng sự khác biệt trong lớp học.
Bài 10. Nêu 2 việc làm lao động công ích ở trường.
Bài 11. Nêu 2 cách tự tạo động lực học tập.
Bài 12. Nêu 2 cách phòng chống bắt nạt học đường.
Bài 13. Khi bạn bị bắt nạt, người chứng kiến nên làm gì? A. Báo người lớn/thầy cô và an ủi bạn. B. Đứng xem. C. Quay clip đăng mạng. D. Tham gia cùng người bắt nạt.
Bài 14. Truyền thống tốt đẹp của nhà trường được hình thành từ đâu? A. Sự đóng góp, gìn giữ của nhiều thế hệ thầy trò. B. Một người duy nhất. C. Tiền bạc. D. Quảng cáo.
Bài 15. Khả năng thích nghi là gì? A. Điều chỉnh bản thân phù hợp với môi trường, hoàn cảnh mới. B. Bắt mọi người thay đổi theo mình. C. Tránh mọi thay đổi. D. Giữ nguyên mọi thói quen.
Bài 16. Khi vào lớp mới, em nên làm gì? A. Chủ động làm quen, tìm hiểu nội quy, tham gia hoạt động chung. B. Thu mình, không nói chuyện với ai. C. Chê trường mới. D. Bỏ học.
Bài 17. Nêu 2 cách rèn luyện khả năng thích nghi.
Bài 18. Nêu 2 việc học sinh có thể làm để xây dựng truyền thống nhà trường.
Phần 2: Nâng cao (Bài 19–26)
Bài 19 (Tình huống). Trong lớp có một bạn khuyết tật, một số bạn trêu chọc bạn ấy. Em sẽ xử lí như thế nào?
Bài 20 (Tình huống). Em là lớp trưởng. Hãy lập kế hoạch lao động công ích cho lớp trong 1 tuần (nêu công việc, phân công, thời gian).
Bài 21 (Tình huống). Bạn thân của em bị bắt nạt nhưng sợ hãi, không dám nói với ai. Em sẽ giúp bạn như thế nào?
Bài 22. Đúng hay Sai? Giải thích: "Tôn trọng sự khác biệt nghĩa là không được nêu ý kiến khác."
Bài 23. Nêu 3 hoạt động xây dựng truyền thống nhà trường mà lớp em có thể thực hiện.
Bài 24. Kể lại một lần em thích nghi với môi trường mới và rút ra bài học cho bản thân.
Bài 25. Nêu 2 mục tiêu học tập của bản thân trong học kì này và cách thực hiện từng mục tiêu.
Bài 26. Nêu 3 cách phòng chống bắt nạt học đường mà học sinh có thể thực hiện.
Đáp án
Phần 1: 1–A, 2–A, 3–A, 4–A, 5–Sai, 6–Đúng, 7–Sai, 8–Đúng, 9–Ví dụ: lắng nghe ý kiến khác mình mà không chê bai; không trêu chọc ngoại hình, sở thích, quê quán của bạn; giúp đỡ bạn mới hòa nhập, 10–Ví dụ: dọn vệ sinh sân trường; trồng cây, chăm sóc cây xanh; dọn lớp học, 11–Ví dụ: đặt mục tiêu nhỏ, vừa sức; chia việc lớn thành bước nhỏ; tự thưởng khi hoàn thành; nhờ bạn bè, thầy cô động viên, 12–Ví dụ: không trêu chọc, cô lập bạn; can ngăn an toàn và báo thầy cô; an ủi, giúp đỡ nạn nhân, 13–A, 14–A, 15–A, 16–A, 17–Ví dụ: chủ động làm quen với bạn mới; tìm hiểu nội quy, cách học của môi trường mới; tham gia hoạt động chung, 18–Ví dụ: tham gia hoạt động văn nghệ, thể thao của trường; giữ gìn vệ sinh trường lớp; chăm sóc góc truyền thống của lớp.
Phần 2: 19–Can ngăn các bạn trêu chọc một cách nhẹ nhàng; an ủi, động viên bạn; nhắc các bạn tôn trọng sự khác biệt; báo thầy cô nếu tình trạng tiếp diễn; giúp bạn hòa nhập, 20–Kế hoạch có công việc cụ thể (quét sân, chăm sóc cây, dọn lớp...), phân công theo tổ/nhóm, thời gian rõ ràng trong tuần, 21–Lắng nghe, động viên bạn; cùng bạn báo thầy cô hoặc người lớn; không để bạn một mình; giúp bạn cảm thấy an toàn, 22–Sai. Tôn trọng sự khác biệt là lắng nghe, chấp nhận người khác có ý kiến khác mình, nhưng vẫn được nêu ý kiến riêng một cách lịch sự, 23–Ví dụ: tổ chức ngày hội truyền thống của trường; chăm sóc, trang trí góc truyền thống của lớp; viết bài, vẽ tranh về truyền thống trường; tham gia lao động công ích, 24–Kể rõ tình huống cụ thể (chuyển lớp/trường mới, làm quen bạn mới, thích nghi cách học mới...) và rút ra bài học (chủ động, kiên trì, nhờ giúp đỡ...), 25–Nêu 2 mục tiêu cụ thể, vừa sức (ví dụ: đạt điểm trung bình môn Toán 8,0; đọc xong 2 cuốn sách) và cách thực hiện từng mục tiêu, 26–Ví dụ: không trêu chọc, cô lập bạn; can ngăn an toàn và báo người lớn; an ủi, hỗ trợ nạn nhân; tham gia tuyên truyền phòng chống bắt nạt.