Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose? A. Glucose: , có phản ứng tráng bạc, lên men tạo ethanol. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Saccharose: , đường mía, không tráng bạc, thuỷ phân tạo glucose và fructose. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Carbohydrate là nhóm hợp chất hữu cơ gồm carbon, hydrogen và oxygen, thường có công thức chung . D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Glucose là monosaccharide quan trọng nhất, có công thức phân tử .
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Ví dụ: Phân biệt hai dung dịch glucose và saccharose bằng thuốc thử hoá học.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Lời giải: Nhỏ dung dịch trong vào hai ống nghiệm chứa glucose và saccharose rồi đun nhẹ. Ống chứa glucose xuất hiện lớp bạc sáng bám trên thành ống (phản ứng tráng bạc), vì glucose có nhóm aldehyde. Ống chứa saccharose không có hiện tượng này, vì saccharose không có nhóm aldehyde tự do. Đây là cách phân biệt đơn giản hai loại đường này trong phòng thí nghiệm.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). So sánh DNA và RNA về loại đường, base nitrogen đặc trưng, số mạch.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu nguyên tắc của quá trình tái bản DNA và kết quả của nó.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Đột biến gene là gì? Nêu một ví dụ có lợi và một ví dụ có hại.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Glucose: , có phản ứng tráng bạc, lên men tạo ethanol."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Saccharose: , đường mía, không tráng bạc, thuỷ phân tạo glucose và fructose."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Carbohydrate là nhóm hợp chất hữu cơ gồm carbon, hydrogen và oxygen, thường có công thức chung ."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Glucose là monosaccharide quan trọng nhất, có công thức phân tử ."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Carbohydrate là nhóm hợp chất hữu cơ gồm carbon, hydrogen và oxygen, thường có công thức chung . Carbohydrate được chia thành monosaccharide, disaccharide và polysaccharide.
- Tổng kết ghi nhớ: Glucose: , có phản ứng tráng bạc, lên men tạo ethanol.; Saccharose: , đường mía, không tráng bạc, thuỷ phân tạo glucose và fructose.; Carbohydrate là nguồn năng lượng quan trọng của cơ thể.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ: Phân biệt hai dung dịch glucose và saccharose bằng thuốc thử hoá học.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 29: Carbohydrate. Glucose và saccharose (Glucose: , có phản ứng tráng bạc, lên men tạo ethanol.; Saccharose: , đường mía, không tráng bạc, thuỷ phân tạo glucose và fructose.; Carbohydrate là nguồn năng lượng quan trọng của cơ thể.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Nhỏ dung dịch trong vào hai ống nghiệm chứa glucose và saccharose rồi đun nhẹ. Ống chứa glucose xuất hiện lớp bạc sáng bám trên thành ống (phản ứng tráng bạc), vì glucose có nhóm aldehyde. Ống chứa saccharose không có hiện tượng này, vì saccharose không có nhóm aldehyde tự do. Đây là cách phân biệt đơn giản hai loại đường này trong phòng thí nghiệm.
- Bài 4: DNA: đường deoxyribose, base T, hai mạch. RNA: đường ribose, base U, một mạch.
- Bài 5: Theo nguyên tắc bổ sung và bán bảo toàn; tạo hai phân tử DNA con giống DNA mẹ.
- Bài 6: Đột biến gene là biến đổi trong cấu trúc của gene. Có lợi: giống lúa chịu mặn. Có hại: bệnh hồng cầu hình liềm.
