1. Kiến thức trọng tâm
Bản đồ là công cụ không thể thiếu trong học tập và đời sống. Trong học tập, bản đồ giúp học sinh xác định vị trí, mô tả sự phân bố và giải thích nguyên nhân các hiện tượng địa lí. Trong đời sống, bản đồ phục vụ du lịch, quy hoạch, giao thông, phòng chống thiên tai và quản lí đất đai.
Để sử dụng bản đồ hiệu quả, cần đọc đúng tên bản đồ, tỉ lệ, chú giải và hướng bắc. Trước hết, xác định nội dung bản đồ thể hiện; sau đó quan sát sự phân bố, so sánh giữa các khu vực và rút ra nhận xét có căn cứ.
GPS (Hệ thống định vị toàn cầu) dùng tín hiệu vệ tinh để xác định vị trí chính xác của một điểm trên Trái Đất. GPS được ứng dụng trong dẫn đường ô tô, theo dõi phương tiện, đo đạc địa chính, cứu hộ và nghiên cứu khoa học.
Bản đồ số là bản đồ được lưu trữ và hiển thị trên thiết bị điện tử, có thể phóng to, thu nhỏ, tìm kiếm và cập nhật nhanh. Bản đồ số kết hợp với GPS tạo ra các ứng dụng dẫn đường trực tuyến, bản đồ giao thông thời gian thực và hệ thống thông tin địa lí (GIS), giúp quản lí đô thị và ứng phó khẩn cấp hiệu quả hơn.
2. Ví dụ minh họa
Câu hỏi: Một gia đình đi du lịch bằng ô tô từ Hà Nội đến Hạ Long. Hãy nêu hai lợi ích của bản đồ số kết hợp GPS trong chuyến đi.
Lời giải: Thứ nhất, hệ thống gợi ý tuyến đường ngắn nhất hoặc ít tắc đường nhất và cập nhật theo thời gian thực. Thứ hai, hệ thống cảnh báo các đoạn đường đang thi công hoặc nguy hiểm, giúp gia đình chọn lộ trình an toàn và tiết kiệm thời gian.
3. Ghi nhớ
- Đọc bản đồ cần chú ý tên, tỉ lệ, chú giải và hướng bắc.
- GPS xác định vị trí bằng tín hiệu vệ tinh.
- Bản đồ số kết hợp GPS phục vụ dẫn đường, quản lí đô thị và ứng phó khẩn cấp.