1. Kiến thức trọng tâm
Hiến pháp năm 2013 khẳng định: nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là một nước độc lập, có chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, bao gồm đất liền, hải đảo, vùng biển và vùng trời.
Về chế độ chính trị, Hiến pháp quy định:
- Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân. Tất cả quyền lực nhà nước thuộc về Nhân dân, mà nền tảng là liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức.
- Đảng Cộng sản Việt Nam là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội, hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật.
- Nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước bằng dân chủ trực tiếp, bằng dân chủ đại diện thông qua Quốc hội, Hội đồng nhân dân và thông qua các cơ quan khác của Nhà nước.
- Nhà nước thực hiện chính sách đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, đa phương hoá, đa dạng hoá quan hệ.
2. Ví dụ minh họa
Tình huống: Người dân xã A tham gia bỏ phiếu bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân.
Lời giải: Đây là biểu hiện của dân chủ đại diện: Nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước thông qua việc bầu ra các cơ quan đại diện. Lá phiếu của mỗi cử tri thể hiện nguyên tắc tất cả quyền lực nhà nước thuộc về Nhân dân theo quy định của Hiến pháp.
3. Ghi nhớ
- Việt Nam là nước độc lập, có chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ.
- Nhà nước ta là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.
- Nhân dân thực hiện quyền lực bằng dân chủ trực tiếp và dân chủ đại diện.