1. Kiến thức trọng tâm
- Mục tiêu thực hành: rèn kĩ năng thu thập, xử lí số liệu và viết báo cáo về hoạt động kinh tế đối ngoại của một quốc gia.
- Các bước thực hiện: xác định dàn ý; thu thập số liệu về xuất khẩu, nhập khẩu, đầu tư trực tiếp nước ngoài và viện trợ; phân tích, rút ra nhận xét; viết báo cáo hoàn chỉnh; trình bày kết quả trước lớp.
- Nhật Bản là một trong những nước có hoạt động kinh tế đối ngoại sôi động nhất thế giới, nhờ nền công nghiệp phát triển và nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu lớn.
- Ngoại thương: xuất khẩu chủ yếu ô tô, máy móc, thiết bị điện tử, linh kiện; nhập khẩu dầu mỏ, khí tự nhiên, quặng kim loại, lương thực. Nhật Bản thường xuất siêu trong nhiều năm.
- Bạn hàng chính: Trung Quốc, Hoa Kỳ, Hàn Quốc, Đài Loan, các nước EU và Đông Nam Á.
- Đầu tư ra nước ngoài: các doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư mạnh vào Đông Nam Á, Hoa Kỳ, EU, Trung Quốc, tập trung vào công nghiệp chế tạo, tài chính và dịch vụ.
- Viện trợ phát triển: Nhật Bản là một trong những nước viện trợ phát triển chính thức (ODA) lớn, hỗ trợ nhiều nước đang phát triển xây dựng cơ sở hạ tầng, giáo dục, y tế.
2. Ví dụ minh họa
Đề bài: Dựa vào bảng số liệu xuất, nhập khẩu của Nhật Bản, hãy nhận xét cơ cấu hàng hoá xuất, nhập khẩu.
Lời giải: Hàng xuất khẩu của Nhật Bản chủ yếu là hàng công nghiệp chế tạo có giá trị cao như ô tô, máy móc, thiết bị điện tử, phản ánh trình độ công nghệ tiên tiến. Hàng nhập khẩu chủ yếu là nguyên, nhiên liệu và lương thực, do tài nguyên trong nước nghèo nàn. Cơ cấu này cho thấy Nhật Bản tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu: nhập nguyên liệu, xuất thành phẩm công nghệ cao, tạo ra giá trị gia tăng lớn.
3. Ghi nhớ
- Nhật Bản có hoạt động kinh tế đối ngoại rất sôi động.
- Xuất khẩu hàng công nghệ cao, nhập khẩu nguyên, nhiên liệu.
- Đầu tư và viện trợ là hai kênh đối ngoại quan trọng của Nhật Bản.