Bài tập — Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. C. Đặt tính thẳng cột theo từng hàng, trừ từ phải sang trái. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.

Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. C. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại. D. Không trừ được thì mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi $1$ .

Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Muốn trừ hai số có nhiều chữ số, em đặt tính rồi tính: viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau, viết dấu $-$ và kẻ gạch ngang, rồi trừ từ phải sang trái, tức từ hàng đơn vị đến hàng cao nhất. B. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.

Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Chẳng hạn, muốn trừ $3 - 7$ , em mượn $1$ chục thành $13 - 7 = 6$ . C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.

Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:

Ví dụ 1: Tính $486,235 - 251,104$ .

Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:

Lời giải: Đặt tính thẳng cột, trừ từ phải sang trái: $486,235 - 251,104 = 235,131$ .

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Tìm $x$ biết: $500,000 - x = 123,456$ .

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Đổi: $3,\text{m}^2,45,\text{dm}^2 = ...,\text{dm}^2$ .

Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). An có 250 000 đồng. An mua 4 quyển sách, mỗi quyển giá 45 000 đồng. Hỏi An còn lại bao nhiêu tiền?

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-C, 2-D, 3-A, 4-B.
Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (C): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Đặt tính thẳng cột theo từng hàng, trừ từ phải sang trái."
- Câu 2 (D): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Không trừ được thì mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi $1$ ."
- Câu 3 (A): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Muốn trừ hai số có nhiều chữ số, em đặt tính rồi tính: viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau, viết dấu $-$ và kẻ gạch ngang, rồi trừ từ phải sang trái, tức từ hàng đơn vị đến hàng cao nhất."
- Câu 4 (B): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Chẳng hạn, muốn trừ $3 - 7$ , em mượn $1$ chục thành $13 - 7 = 6$ ."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Muốn trừ hai số có nhiều chữ số, em đặt tính rồi tính: viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau, viết dấu $-$ và kẻ gạch ngang, rồi trừ từ phải sang trái, tức từ hàng đơn vị đến hàng cao nhất. Nếu ở một hàng, chữ số của số bị trừ nhỏ hơn chữ số của số trừ, em mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề (hàng đó giảm đi $1$ ) để trừ.
- Tổng kết ghi nhớ: Đặt tính thẳng cột theo từng hàng, trừ từ phải sang trái.; Không trừ được thì mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi $1$ .; Kiểm tra: hiệu $+$ số trừ $=$ số bị trừ.
Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ 1: Tính $486,235 - 251,104$ .
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số (Đặt tính thẳng cột theo từng hàng, trừ từ phải sang trái.; Không trừ được thì mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi $1$ .; Kiểm tra: hiệu $+$ số trừ $=$ số bị trừ.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Đặt tính thẳng cột, trừ từ phải sang trái: $486,235 - 251,104 = 235,131$ .
Bài 4: $x = 500,000 - 123,456 = 376,544$ .
Bài 5: $345,\text{dm}^2$ .
Bài 6: Tiền mua sách: $4 \times 45,000 = 180,000$ (đồng). Tiền còn lại: $250,000 - 180,000 = 70,000$ (đồng).

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

1

ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi

1

-

và kẻ gạch ngang, rồi trừ từ phải sang trái, tức từ hàng đơn vị đến hàng cao nhất. B. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.

3 - 7

, em mượn

1

chục thành

13 - 7 = 6

. C. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Ví dụ 1: Tính $486,235 - 251,104$ .

Lời giải: Đặt tính thẳng cột, trừ từ phải sang trái: $486,235 - 251,104 = 235,131$ .

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Tìm

x

biết:

500,000 - x = 123,456

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Đổi:

3,\text{m}^2,45,\text{dm}^2 = ...,\text{dm}^2

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-C, 2-D, 3-A, 4-B.

Giải thích chi tiết:

Câu 1 (C): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Đặt tính thẳng cột theo từng hàng, trừ từ phải sang trái."
Câu 2 (D): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Không trừ được thì mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi $1$ ."
Câu 3 (A): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Muốn trừ hai số có nhiều chữ số, em đặt tính rồi tính: viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau, viết dấu $-$ và kẻ gạch ngang, rồi trừ từ phải sang trái, tức từ hàng đơn vị đến hàng cao nhất."
Câu 4 (B): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Chẳng hạn, muốn trừ $3 - 7$ , em mượn $1$ chục thành $13 - 7 = 6$ ."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:

Nội dung cốt lõi cần trình bày: Muốn trừ hai số có nhiều chữ số, em đặt tính rồi tính: viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số cùng hàng thẳng cột với nhau, viết dấu $-$ và kẻ gạch ngang, rồi trừ từ phải sang trái, tức từ hàng đơn vị đến hàng cao nhất. Nếu ở một hàng, chữ số của số bị trừ nhỏ hơn chữ số của số trừ, em mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề (hàng đó giảm đi $1$ ) để trừ.
Tổng kết ghi nhớ: Đặt tính thẳng cột theo từng hàng, trừ từ phải sang trái.; Không trừ được thì mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi $1$ .; Kiểm tra: hiệu $+$ số trừ $=$ số bị trừ.

Bài 2:

Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ 1: Tính $486,235 - 251,104$ .
Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.

Bài 3:

Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số (Đặt tính thẳng cột theo từng hàng, trừ từ phải sang trái.; Không trừ được thì mượn $1$ ở hàng cao hơn liền kề, nhớ hàng đó giảm đi $1$ .; Kiểm tra: hiệu $+$ số trừ $=$ số bị trừ.).
Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Đặt tính thẳng cột, trừ từ phải sang trái: $486,235 - 251,104 = 235,131$ .

Bài 4:

x = 500,000 - 123,456 = 376,544

Bài 5:

345,\text{dm}^2

Bài 6: Tiền mua sách:

4 \times 45,000 = 180,000

(đồng). Tiền còn lại:

250,000 - 180,000 = 70,000

(đồng).