Bài 17: Thực hành và trải nghiệm với một số đơn vị đo đại lượng

1. Kiến thức trọng tâm

Bài này giúp em vận dụng các đơn vị đo đại lượng đã học vào những hoạt động thực tế trong cuộc sống.

• Ước lượng trước khi đo: đoán chừng độ dài, khối lượng hay dung tích của vật để kiểm tra nhanh kết quả đo có hợp lí hay không.
• Đo độ dài: dùng thước kẻ, thước dây, thước cuộn tùy theo vật cần đo. Đặt vạch số $0$ của thước trùng với một đầu của vật, đọc số đo ở đầu còn lại.
• Đo khối lượng: dùng cân đồng hồ, cân điện tử. Đặt vật lên cân, đọc số chỉ.
• Đo dung tích: dùng ca đong, bình chia độ có vạch. Đổ chất lỏng vào dụng cụ, đọc mức ngang với mặt thoáng của chất lỏng.
• Đo diện tích: với mặt bàn, sân chơi hình chữ nhật, ta đo chiều dài và chiều rộng rồi tính diện tích bằng công thức $S = a \times b$.
• Ghi chép và đổi đơn vị: sau khi đo, ghi kết quả vào bảng, đổi về đơn vị theo yêu cầu rồi mới so sánh hoặc tính toán.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1. Đo chiều dài của lớp học được $8,\text{m},50,\text{cm}$. Viết số đo đó dưới dạng số thập phân với đơn vị mét.

$50,\text{cm} = 0,5,\text{m}$ nên chiều dài lớp học là $8,5,\text{m}$.

Ví dụ 2. Cân một túi gạo được $5,\text{kg},250,\text{g}$. Viết số đo đó dưới dạng số thập phân với đơn vị ki-lô-gam.

$250,\text{g} = 0,25,\text{kg}$ nên khối lượng túi gạo là $5,25,\text{kg}$.

Ví dụ 3. Một sân chơi hình chữ nhật dài $20,\text{m}$, rộng $12,\text{m}$. Tính diện tích sân chơi.

Diện tích sân chơi là: $20 \times 12 = 240,\text{m}^2$. Đáp số: $240,\text{m}^2$.

Ví dụ 4. Đong được $2,\text{l},300,\text{ml}$ nước. Viết số đo đó dưới dạng số thập phân với đơn vị lít.

$300,\text{ml} = 0,3,\text{l}$ nên lượng nước là $2,3,\text{l}$.

3. Ghi nhớ

• Luôn ước lượng trước khi đo, rồi so sánh ước lượng với kết quả đo để phát hiện sai sót.
• Đo đúng cách: đặt dụng cụ đúng vị trí, đọc số đo ngang tầm mắt.
• Ghi kết quả kèm đơn vị, đổi về cùng đơn vị trước khi tính toán hay so sánh.