1. Kiến thức trọng tâm
Nấm là nhóm sinh vật thuộc giới Nấm, có cấu tạo từ các tế bào nhân thực. Cơ thể nấm có thể đơn bào như nấm men, hoặc đa bào như nấm mốc, nấm rơm, nấm hương. Nấm đa bào gồm các sợi nấm đan xen thành mạng, phần ta thường thấy như mũ nấm chỉ là cơ quan sinh sản. Nấm không có chất diệp lục nên không quang hợp mà sống dị dưỡng: phân giải chất hữu cơ từ môi trường để lấy dinh dưỡng.
Nấm sinh sản chủ yếu bằng bào tử. Bào tử rất nhỏ, nhẹ, phát tán nhờ gió, nước hoặc côn trùng. Khi gặp điều kiện ẩm và có chất hữu cơ, bào tử nảy mầm thành sợi nấm mới. Một số nấm còn sinh sản bằng cách nảy chồi như nấm men.
Nấm có vai trò quan trọng trong tự nhiên và đời sống. Nấm phân hủy xác sinh vật, lá cây rụng, làm đất giàu dinh dưỡng. Nhiều loài nấm là thực phẩm như nấm rơm, nấm hương, nấm mỡ; nấm men dùng làm bánh mì, rượu, bia. Tuy nhiên, một số nấm gây bệnh cho người, động vật và cây trồng, một số nấm độc gây ngộ độc nặng nếu ăn phải. Vì vậy, không được tự ý hái nấm lạ trong rừng để ăn.
2. Ví dụ minh họa
Ví dụ: Vì sao nấm mốc thường xuất hiện trên bánh mì để lâu trong không khí ẩm?
Giải: Trong không khí luôn có bào tử nấm mốc. Khi bánh mì để lâu trong không khí ẩm, bào tử rơi xuống bánh mì, gặp đủ độ ẩm và chất dinh dưỡng sẽ nảy mầm, phát triển thành sợi nấm và tạo thành đám mốc màu xanh hoặc đen. Muốn hạn chế nấm mốc, cần bảo quản thực phẩm nơi khô ráo, thoáng mát và dùng trong thời hạn.
3. Ghi nhớ
- Nấm thuộc giới Nấm, sống dị dưỡng, không quang hợp.
- Nấm sinh sản chủ yếu bằng bào tử.
- Nấm vừa có ích (thực phẩm, phân hủy) vừa có hại (gây bệnh, nấm độc).