Bài tập — Bài 41: Biểu diễn lực

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 41: Biểu diễn lực? A. Lực được biểu diễn bằng mũi tên: gốc là điểm đặt, hướng là chiều, độ dài tỉ lệ với độ lớn. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.

Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 41: Biểu diễn lực, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Khi vẽ lực phải ghi rõ tỉ xích và độ lớn của lực. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.

Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 41: Biểu diễn lực, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Để mô tả một lực, cần biết ba yếu tố: điểm đặt, phương, chiều và độ lớn của lực. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.

Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 41: Biểu diễn lực, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Bên cạnh mũi tên, người ta ghi kí hiệu và độ lớn của lực, ví dụ $F = 5,N$ .

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 41: Biểu diễn lực, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.

Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:

Ví dụ: Hãy biểu diễn lực kéo $4,N$ theo phương ngang, chiều từ trái sang phải, tác dụng lên một chiếc hộp. Chọn tỉ xích $1,cm$ ứng với $2,N$ .

Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 41: Biểu diễn lực để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:

Giải: Điểm đặt tại hộp. Vẽ mũi tên nằm ngang, hướng từ trái sang phải. Độ dài mũi tên là $4 : 2 = 2,cm$ . Ghi kí hiệu $F = 4,N$ bên cạnh mũi tên. Mũi tên dài $2,cm$ theo tỉ xích đã chọn thể hiện đúng độ lớn $4,N$ .

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Giải thích vì sao vaccine có thể giúp cơ thể phòng tránh một số bệnh do virus gây ra.

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Một bạn học sinh cho rằng: "Nấm là thực vật vì nấm mọc cố định một chỗ như cây." Em có đồng ý không? Vì sao?

Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Quan sát hình ảnh một loại nấm và mô tả: mũ nấm có hình dạng gì, màu sắc ra sao, cuống nấm như thế nào? (Học sinh tự quan sát mẫu thật hoặc hình ảnh do giáo viên cung cấp.)

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Lực được biểu diễn bằng mũi tên: gốc là điểm đặt, hướng là chiều, độ dài tỉ lệ với độ lớn."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Khi vẽ lực phải ghi rõ tỉ xích và độ lớn của lực."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Để mô tả một lực, cần biết ba yếu tố: điểm đặt, phương, chiều và độ lớn của lực."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Bên cạnh mũi tên, người ta ghi kí hiệu và độ lớn của lực, ví dụ $F = 5,N$ ."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Để mô tả một lực, cần biết ba yếu tố: điểm đặt, phương, chiều và độ lớn của lực. Người ta biểu diễn lực bằng một mũi tên: gốc của mũi tên là điểm đặt của lực; phương và chiều của mũi tên là phương và chiều của lực; độ dài của mũi tên tỉ lệ với độ lớn của lực theo một tỉ xích đã chọn.
- Tổng kết ghi nhớ: Lực được biểu diễn bằng mũi tên: gốc là điểm đặt, hướng là chiều, độ dài tỉ lệ với độ lớn.; Khi vẽ lực phải ghi rõ tỉ xích và độ lớn của lực.; Hai lực cân bằng: cùng phương, ngược chiều, độ lớn bằng nhau.
Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ: Hãy biểu diễn lực kéo $4,N$ theo phương ngang, chiều từ trái sang phải, tác dụng lên một chiếc hộp. Chọn tỉ xích $1,cm$ ứng với $2,N$ .
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 41: Biểu diễn lực (Lực được biểu diễn bằng mũi tên: gốc là điểm đặt, hướng là chiều, độ dài tỉ lệ với độ lớn.; Khi vẽ lực phải ghi rõ tỉ xích và độ lớn của lực.; Hai lực cân bằng: cùng phương, ngược chiều, độ lớn bằng nhau.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Giải: Điểm đặt tại hộp. Vẽ mũi tên nằm ngang, hướng từ trái sang phải. Độ dài mũi tên là $4 : 2 = 2,cm$ . Ghi kí hiệu $F = 4,N$ bên cạnh mũi tên. Mũi tên dài $2,cm$ theo tỉ xích đã chọn thể hiện đúng độ lớn $4,N$ .
Bài 4: Vaccine đưa vào cơ thể một dạng virus đã làm yếu hoặc một phần của virus, giúp hệ miễn dịch nhận biết và tạo kháng thể. Khi virus thật xâm nhập, cơ thể phản ứng nhanh và tiêu diệt virus.
Bài 5: Không đồng ý. Nấm không có diệp lục, không quang hợp, sống dị dưỡng bằng cách hấp thụ chất dinh dưỡng từ môi trường; vì vậy nấm thuộc giới Nấm, không phải giới Thực vật.
Bài 6: Học sinh mô tả theo mẫu quan sát thực tế: mũ nấm hình ô, màu nâu/trắng…, cuống nấm hình trụ, màu trắng… (Chấp nhận các mô tả phù hợp với mẫu quan sát.)

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

F = 5,N

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Ví dụ: Hãy biểu diễn lực kéo $4,N$ theo phương ngang, chiều từ trái sang phải, tác dụng lên một chiếc hộp. Chọn tỉ xích $1,cm$ ứng với $2,N$ .

Giải: Điểm đặt tại hộp. Vẽ mũi tên nằm ngang, hướng từ trái sang phải. Độ dài mũi tên là $4 : 2 = 2,cm$ . Ghi kí hiệu $F = 4,N$ bên cạnh mũi tên. Mũi tên dài $2,cm$ theo tỉ xích đã chọn thể hiện đúng độ lớn $4,N$ .

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Giải thích vì sao vaccine có thể giúp cơ thể phòng tránh một số bệnh do virus gây ra.

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.

Giải thích chi tiết:

Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Lực được biểu diễn bằng mũi tên: gốc là điểm đặt, hướng là chiều, độ dài tỉ lệ với độ lớn."
Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Khi vẽ lực phải ghi rõ tỉ xích và độ lớn của lực."
Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Để mô tả một lực, cần biết ba yếu tố: điểm đặt, phương, chiều và độ lớn của lực."
Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Bên cạnh mũi tên, người ta ghi kí hiệu và độ lớn của lực, ví dụ $F = 5,N$ ."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:

Nội dung cốt lõi cần trình bày: Để mô tả một lực, cần biết ba yếu tố: điểm đặt, phương, chiều và độ lớn của lực. Người ta biểu diễn lực bằng một mũi tên: gốc của mũi tên là điểm đặt của lực; phương và chiều của mũi tên là phương và chiều của lực; độ dài của mũi tên tỉ lệ với độ lớn của lực theo một tỉ xích đã chọn.
Tổng kết ghi nhớ: Lực được biểu diễn bằng mũi tên: gốc là điểm đặt, hướng là chiều, độ dài tỉ lệ với độ lớn.; Khi vẽ lực phải ghi rõ tỉ xích và độ lớn của lực.; Hai lực cân bằng: cùng phương, ngược chiều, độ lớn bằng nhau.

Bài 2:

Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Ví dụ: Hãy biểu diễn lực kéo $4,N$ theo phương ngang, chiều từ trái sang phải, tác dụng lên một chiếc hộp. Chọn tỉ xích $1,cm$ ứng với $2,N$ .
Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.

Bài 3:

Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 41: Biểu diễn lực (Lực được biểu diễn bằng mũi tên: gốc là điểm đặt, hướng là chiều, độ dài tỉ lệ với độ lớn.; Khi vẽ lực phải ghi rõ tỉ xích và độ lớn của lực.; Hai lực cân bằng: cùng phương, ngược chiều, độ lớn bằng nhau.).
Lời giải mẫu/Nhận xét: Giải: Điểm đặt tại hộp. Vẽ mũi tên nằm ngang, hướng từ trái sang phải. Độ dài mũi tên là $4 : 2 = 2,cm$ . Ghi kí hiệu $F = 4,N$ bên cạnh mũi tên. Mũi tên dài $2,cm$ theo tỉ xích đã chọn thể hiện đúng độ lớn $4,N$ .

Bài 4: Vaccine đưa vào cơ thể một dạng virus đã làm yếu hoặc một phần của virus, giúp hệ miễn dịch nhận biết và tạo kháng thể. Khi virus thật xâm nhập, cơ thể phản ứng nhanh và tiêu diệt virus.

Bài 5: Không đồng ý. Nấm không có diệp lục, không quang hợp, sống dị dưỡng bằng cách hấp thụ chất dinh dưỡng từ môi trường; vì vậy nấm thuộc giới Nấm, không phải giới Thực vật.

Bài 6: Học sinh mô tả theo mẫu quan sát thực tế: mũ nấm hình ô, màu nâu/trắng…, cuống nấm hình trụ, màu trắng… (Chấp nhận các mô tả phù hợp với mẫu quan sát.)