Luyện tập trang 77

1. Kiến thức trọng tâm

Bài luyện tập này ôn lại hai quy tắc cộng số nguyên: cộng hai số nguyên cùng dấu và cộng hai số nguyên khác dấu. Khi cộng hai số cùng dấu, kết quả mang dấu chung, giá trị tuyệt đối bằng tổng hai giá trị tuyệt đối. Khi cộng hai số khác dấu, kết quả mang dấu của số có giá trị tuyệt đối lớn hơn, giá trị tuyệt đối bằng hiệu hai giá trị tuyệt đối.

Một kĩ năng quan trọng là tính nhanh bằng cách ghép các số đối nhau trước, vì tổng của hai số đối nhau bằng $0$. Ví dụ: $(-8) + 5 + 8 = 5$ vì $(-8) + 8 = 0$. Ngoài ra, khi gặp bài toán thực tế, hãy xác định đại lượng nào được coi là số âm (nợ, lỗ, dưới mực nước biển, nhiệt độ dưới $0^\circ C$) rồi viết phép cộng tương ứng.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Tính $(-13) + (-17)$. Lời giải: Hai số cùng dấu âm, cộng hai giá trị tuyệt đối: $13 + 17 = 30$, đặt dấu trừ: kết quả $-30$.

Ví dụ 2: Tính $25 + (-18)$. Lời giải: Hai số khác dấu, hiệu hai giá trị tuyệt đối là $25 - 18 = 7$, dấu của số có giá trị tuyệt đối lớn hơn là dấu cộng, nên kết quả $7$.

Ví dụ 3: Tính nhanh $(-11) + 4 + 11 + (-6)$. Lời giải: Ghép $(-11) + 11 = 0$, còn lại $4 + (-6) = -2$.

Ví dụ 4: Một cửa hàng buổi sáng lãi $300$ nghìn đồng, buổi chiều lỗ $450$ nghìn đồng. Hỏi cả ngày cửa hàng lãi hay lỗ bao nhiêu? Lời giải: Coi lãi là số dương, lỗ là số âm: $300 + (-450) = -150$, vậy cả ngày lỗ $150$ nghìn đồng.

3. Ghi nhớ

• Cùng dấu: cộng giá trị tuyệt đối, giữ nguyên dấu chung.
• Khác dấu: trừ giá trị tuyệt đối, giữ dấu của số có giá trị tuyệt đối lớn hơn.
• Ghép các số đối nhau trước để tính nhanh.