Luyện tập trang 87

1. Kiến thức trọng tâm

Bài luyện tập này ôn lại quy tắc dấu ngoặc và quy tắc chuyển vế. Khi bỏ dấu ngoặc: trước ngoặc dấu cộng thì giữ nguyên dấu các số hạng, trước ngoặc dấu trừ thì đổi dấu tất cả các số hạng. Khi chuyển vế: chuyển số hạng từ vế này sang vế kia thì đổi dấu số hạng đó.

Hai quy tắc này thường xuất hiện cùng nhau trong một bài toán: trước hết bỏ dấu ngoặc để rút gọn biểu thức, sau đó chuyển vế để tìm $x$. Cần cẩn thận với các dấu trừ liên tiếp, ví dụ $-(-5) = 5$. Một mẹo kiểm tra: sau khi tìm được $x$, thay lại vào đẳng thức ban đầu để xem hai vế có bằng nhau không.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ 1: Tính $30 - (12 - 8) + (-5)$. Lời giải: Bỏ ngoặc: $30 - 12 + 8 - 5 = 21$.

Ví dụ 2: Rút gọn rồi tính: $(-15 + 9) - (7 - 20)$. Lời giải: $(-15 + 9) = -6$; $-(7 - 20) = -7 + 20 = 13$; tổng là $-6 + 13 = 7$.

Ví dụ 3: Tìm $x$ biết $x - (5 - 9) = 12$. Lời giải: $5 - 9 = -4$, nên $x - (-4) = x + 4 = 12$, suy ra $x = 12 - 4 = 8$.

Ví dụ 4: Tìm $x$ biết $18 - (x + 6) = 10$. Lời giải: Bỏ ngoặc: $18 - x - 6 = 10$, tức $12 - x = 10$, suy ra $x = 12 - 10 = 2$. Thử lại: $18 - (2 + 6) = 18 - 8 = 10$, đúng.

3. Ghi nhớ

• Bỏ ngoặc trước ngoặc dấu trừ: đổi dấu tất cả các số hạng bên trong.
• Chuyển vế phải đổi dấu số hạng được chuyển.
• Tìm được $x$ rồi nên thử lại vào đẳng thức ban đầu.