Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. C. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác. D. Giác kế dùng để đo góc trên mặt đất, gồm đĩa tròn chia độ và thanh ngắm.

Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Đặt giác kế sao cho tâm đĩa trùng với đỉnh góc cần đo. B. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.

Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Để đo góc trên mặt đất, người ta dùng giác kế, một dụng cụ gồm một đĩa tròn chia độ đặt nằm ngang trên một giá ba chân. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.

Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Khi đo góc $ACB$ với đỉnh $C$ trên mặt đất, ta đặt giác kế sao cho tâm của đĩa trùng với điểm $C$ , đưa thanh ngắm về vị trí trùng với hướng $CA$ rồi đọc số đo trên đĩa, sau đó quay thanh ngắm đến hướng $CB$ và đọc số đo mới. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.

Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:

Một nhóm học sinh đo góc $ACB$ trên sân trường. Giác kế đặt tại $C$ . Khi ngắm điểm $A$ , thanh ngắm chỉ vạch $20^\circ$ . Khi quay thanh ngắm đến điểm $B$ , thanh ngắm chỉ vạch $95^\circ$ .

Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:

a) Tính số đo góc $ACB$ . b) Nếu đổi vị trí ngắm, tức ngắm $B$ trước rồi ngắm $A$ sau, kết quả đo có thay đổi không? Vì sao?

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Một chiếc áo có giá niêm yết $300,000$ đồng. Cửa hàng giảm giá $20%$ trong đợt khuyến mãi. Sau đợt khuyến mãi, cửa hàng tăng giá của chiếc áo (so với giá sau khi giảm) thêm $10%$ . Hỏi giá áo sau hai lần thay đổi là bao nhiêu? So với giá niêm yết ban đầu, giá áo tăng hay giảm bao nhiêu phần trăm?

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Tổng của hai số bằng $90$ . Tỉ số của số bé và số lớn bằng $\frac{2}{3}$ . Tìm hai số đó.

Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Cho góc bẹt $\widehat{xOy}$ . Vẽ tia $Oz$ sao cho $\widehat{xOz} = 50^\circ$ . Tia $Ot$ là tia phân giác của góc $\widehat{yOz}$ . a) Tính số đo góc $\widehat{yOz}$ . b) Tính số đo góc $\widehat{yOt}$ và góc $\widehat{xOt}$ .

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-D, 2-A, 3-B, 4-C.
Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (D): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Giác kế dùng để đo góc trên mặt đất, gồm đĩa tròn chia độ và thanh ngắm."
- Câu 2 (A): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Đặt giác kế sao cho tâm đĩa trùng với đỉnh góc cần đo."
- Câu 3 (B): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Để đo góc trên mặt đất, người ta dùng giác kế, một dụng cụ gồm một đĩa tròn chia độ đặt nằm ngang trên một giá ba chân."
- Câu 4 (C): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Khi đo góc $ACB$ với đỉnh $C$ trên mặt đất, ta đặt giác kế sao cho tâm của đĩa trùng với điểm $C$ , đưa thanh ngắm về vị trí trùng với hướng $CA$ rồi đọc số đo trên đĩa, sau đó quay thanh ngắm đến hướng $CB$ và đọc số đo mới."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Để đo góc trên mặt đất, người ta dùng giác kế, một dụng cụ gồm một đĩa tròn chia độ đặt nằm ngang trên một giá ba chân. Đĩa tròn có tâm là điểm đặt giác kế, trên đĩa có một thanh quay được dùng để ngắm các điểm cần đo.
- Tổng kết ghi nhớ: Giác kế dùng để đo góc trên mặt đất, gồm đĩa tròn chia độ và thanh ngắm.; Đặt giác kế sao cho tâm đĩa trùng với đỉnh góc cần đo.; Số đo góc bằng hiệu hai số đo đọc được khi ngắm hai cạnh của góc.
Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Một nhóm học sinh đo góc $ACB$ trên sân trường. Giác kế đặt tại $C$ . Khi ngắm điểm $A$ , thanh ngắm chỉ vạch $20^\circ$ . Khi quay thanh ngắm đến điểm $B$ , thanh ngắm chỉ vạch $95^\circ$ .
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất (Giác kế dùng để đo góc trên mặt đất, gồm đĩa tròn chia độ và thanh ngắm.; Đặt giác kế sao cho tâm đĩa trùng với đỉnh góc cần đo.; Số đo góc bằng hiệu hai số đo đọc được khi ngắm hai cạnh của góc.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: a) Tính số đo góc $ACB$ . b) Nếu đổi vị trí ngắm, tức ngắm $B$ trước rồi ngắm $A$ sau, kết quả đo có thay đổi không? Vì sao?
Bài 4: Giá sau khi giảm: $300,000 \cdot (100% - 20%) = 300,000 \cdot 80% = 240,000$ (đồng). Giá sau khi tăng: $240,000 \cdot (100% + 10%) = 240,000 \cdot 110% = 264,000$ (đồng). So với giá niêm yết: $\frac{264,000}{300,000} \cdot 100% = 88%$ , tức là giá áo giảm $100% - 88% = 12%$ so với giá niêm yết ban đầu.
Bài 5: Coi số bé là $2$ phần, số lớn là $3$ phần, tổng là $5$ phần. Mỗi phần là $90 : 5 = 18$ . Số bé là $18 \cdot 2 = 36$ . Số lớn là $18 \cdot 3 = 54$ . Kiểm tra: $36 + 54 = 90$ và $\frac{36}{54} = \frac{2}{3}$ .
Bài 6: a) $\widehat{yOz} = 180^\circ - \widehat{xOz} = 180^\circ - 50^\circ = 130^\circ$ . b) $\widehat{yOt} = \frac{1}{2}\widehat{yOz} = 65^\circ$ . $\widehat{xOt} = 180^\circ - \widehat{yOt} = 180^\circ - 65^\circ = 115^\circ$ .

Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)

ACB

với đỉnh

C

trên mặt đất, ta đặt giác kế sao cho tâm của đĩa trùng với điểm

C

, đưa thanh ngắm về vị trí trùng với hướng

CA

rồi đọc số đo trên đĩa, sau đó quay thanh ngắm đến hướng

CB

và đọc số đo mới. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.

Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học

Một nhóm học sinh đo góc $ACB$ trên sân trường. Giác kế đặt tại $C$ . Khi ngắm điểm $A$ , thanh ngắm chỉ vạch $20^\circ$ . Khi quay thanh ngắm đến điểm $B$ , thanh ngắm chỉ vạch $95^\circ$ .

a) Tính số đo góc $ACB$ . b) Nếu đổi vị trí ngắm, tức ngắm $B$ trước rồi ngắm $A$ sau, kết quả đo có thay đổi không? Vì sao?

Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Một chiếc áo có giá niêm yết

300,000

đồng. Cửa hàng giảm giá

20%

trong đợt khuyến mãi. Sau đợt khuyến mãi, cửa hàng tăng giá của chiếc áo (so với giá sau khi giảm) thêm

10%

. Hỏi giá áo sau hai lần thay đổi là bao nhiêu? So với giá niêm yết ban đầu, giá áo tăng hay giảm bao nhiêu phần trăm?

Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Tổng của hai số bằng

90

. Tỉ số của số bé và số lớn bằng

\frac{2}{3}

. Tìm hai số đó.

Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Cho góc bẹt

\widehat{xOy}

. Vẽ tia

Oz

sao cho

\widehat{xOz} = 50^\circ

. Tia

Ot

là tia phân giác của góc

\widehat{yOz}

. a) Tính số đo góc

\widehat{yOz}

. b) Tính số đo góc

\widehat{yOt}

và góc

\widehat{xOt}

Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết

1. Đáp án phần Trắc nghiệm

Bảng đáp án: 1-D, 2-A, 3-B, 4-C.

Giải thích chi tiết:

Câu 1 (D): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Giác kế dùng để đo góc trên mặt đất, gồm đĩa tròn chia độ và thanh ngắm."
Câu 2 (A): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Đặt giác kế sao cho tâm đĩa trùng với đỉnh góc cần đo."
Câu 3 (B): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Để đo góc trên mặt đất, người ta dùng giác kế, một dụng cụ gồm một đĩa tròn chia độ đặt nằm ngang trên một giá ba chân."
Câu 4 (C): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Khi đo góc $ACB$ với đỉnh $C$ trên mặt đất, ta đặt giác kế sao cho tâm của đĩa trùng với điểm $C$ , đưa thanh ngắm về vị trí trùng với hướng $CA$ rồi đọc số đo trên đĩa, sau đó quay thanh ngắm đến hướng $CB$ và đọc số đo mới."

2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành

Bài 1:

Nội dung cốt lõi cần trình bày: Để đo góc trên mặt đất, người ta dùng giác kế, một dụng cụ gồm một đĩa tròn chia độ đặt nằm ngang trên một giá ba chân. Đĩa tròn có tâm là điểm đặt giác kế, trên đĩa có một thanh quay được dùng để ngắm các điểm cần đo.
Tổng kết ghi nhớ: Giác kế dùng để đo góc trên mặt đất, gồm đĩa tròn chia độ và thanh ngắm.; Đặt giác kế sao cho tâm đĩa trùng với đỉnh góc cần đo.; Số đo góc bằng hiệu hai số đo đọc được khi ngắm hai cạnh của góc.

Bài 2:

Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Một nhóm học sinh đo góc $ACB$ trên sân trường. Giác kế đặt tại $C$ . Khi ngắm điểm $A$ , thanh ngắm chỉ vạch $20^\circ$ . Khi quay thanh ngắm đến điểm $B$ , thanh ngắm chỉ vạch $95^\circ$ .
Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.

Bài 3:

Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 7: Thực hành đo góc trên mặt đất (Giác kế dùng để đo góc trên mặt đất, gồm đĩa tròn chia độ và thanh ngắm.; Đặt giác kế sao cho tâm đĩa trùng với đỉnh góc cần đo.; Số đo góc bằng hiệu hai số đo đọc được khi ngắm hai cạnh của góc.).
Lời giải mẫu/Nhận xét: a) Tính số đo góc $ACB$ . b) Nếu đổi vị trí ngắm, tức ngắm $B$ trước rồi ngắm $A$ sau, kết quả đo có thay đổi không? Vì sao?

Bài 4: Giá sau khi giảm:

300,000 \cdot (100% - 20%) = 300,000 \cdot 80% = 240,000

(đồng). Giá sau khi tăng:

240,000 \cdot (100% + 10%) = 240,000 \cdot 110% = 264,000

(đồng). So với giá niêm yết:

\frac{264,000}{300,000} \cdot 100% = 88%

, tức là giá áo giảm

100% - 88% = 12%

so với giá niêm yết ban đầu.

Bài 5: Coi số bé là

2

phần, số lớn là

3

phần, tổng là

5

phần. Mỗi phần là

90 : 5 = 18

. Số bé là

18 \cdot 2 = 36

. Số lớn là

18 \cdot 3 = 54

. Kiểm tra:

36 + 54 = 90

và

\frac{36}{54} = \frac{2}{3}

Bài 6: a)

\widehat{yOz} = 180^\circ - \widehat{xOz} = 180^\circ - 50^\circ = 130^\circ

. b)

\widehat{yOt} = \frac{1}{2}\widehat{yOz} = 65^\circ

\widehat{xOt} = 180^\circ - \widehat{yOt} = 180^\circ - 65^\circ = 115^\circ