Bài 27: Thực hành: Hô hấp ở thực vật

1. Kiến thức trọng tâm

Thí nghiệm hô hấp ở thực vật nhằm chứng minh hạt đang nảy mầm hoặc cây xanh thải ra khí carbon dioxide và tỏa nhiệt trong quá trình hô hấp, đồng thời cần oxygen.

Thí nghiệm 1: Chứng minh hô hấp thải ra $CO_2$.

• Chuẩn bị: Hạt đậu đang nảy mầm, bình thủy tinh, dung dịch nước vôi trong, nhiệt kế, bông.
• Cách tiến hành: Cho hạt nảy mầm vào bình, đậy kín, để nơi tối khoảng 1–2 giờ. Sau đó, cho nước vôi trong vào bình và lắc nhẹ.
• Hiện tượng: Nước vôi trong bị vẩn đục. Kết luận: Hạt nảy mầm thải ra $CO_2$ làm đục nước vôi trong.

Thí nghiệm 2: Chứng minh hô hấp tỏa nhiệt.

• Cách tiến hành: Cho hạt nảy mầm vào bình cách nhiệt có cắm nhiệt kế, theo dõi nhiệt độ sau vài giờ.
• Hiện tượng: Nhiệt độ trong bình tăng lên. Kết luận: Hô hấp tỏa nhiệt.

Thí nghiệm đối chứng: Dùng hạt đã luộc chín (hạt chết, không hô hấp) để so sánh, nước vôi trong không bị đục và nhiệt độ không tăng.

2. Ví dụ minh họa

Ví dụ: Vì sao thí nghiệm phải dùng hạt đang nảy mầm mà không dùng hạt khô?

Lời giải: Hạt khô có hàm lượng nước thấp, hô hấp rất yếu, lượng $CO_2$ thải ra quá ít để quan sát. Hạt đang nảy mầm hô hấp mạnh, thải nhiều $CO_2$ và tỏa nhiều nhiệt nên hiện tượng rõ ràng.

3. Ghi nhớ

• Hô hấp ở thực vật thải $CO_2$, tỏa nhiệt và cần $O_2$.
• Thuốc thử $CO_2$: nước vôi trong (bị vẩn đục khi gặp $CO_2$).
• Cần bình đối chứng với hạt đã chết để kết quả đáng tin cậy.
• Hạt nảy mầm hô hấp mạnh hơn hạt khô.