1. Kiến thức trọng tâm
Hiểu biết về cảm ứng ở sinh vật được con người vận dụng rộng rãi trong nông nghiệp, chăn nuôi, y học và đời sống.
Trong trồng trọt: Lợi dụng tính hướng sáng, người ta trồng cây với mật độ hợp lí, tỉa cành để cây nhận đủ ánh sáng. Lợi dụng hướng đất, người ta đặt hạt giống đúng chiều để rễ đâm xuống, mầm mọc lên. Dùng đèn chiếu sáng ban đêm để kích thích rau, hoa sinh trưởng trái vụ. Dùng giàn cho cây leo quấn tua cuốn (dưa leo, đậu).
Trong chăn nuôi: Lợi dụng tập tính của vật nuôi để huấn luyện: chó giữ nhà, chó dẫn đường cho người khiếm thị, cá heo biểu diễn. Dùng âm thanh, ánh sáng để gọi gia súc, gia cầm về chuồng. Tạo môi trường yên tĩnh, tránh tiếng ồn đột ngột làm vật nuôi hoảng sợ, giảm năng suất.
Trong y học và đời sống: Kiểm tra phản xạ của bệnh nhân để chẩn đoán bệnh thần kinh. Luyện tập phản xạ nhanh cho vận động viên, lái xe. Tránh các kích thích có hại như tiếng ồn lớn, ánh sáng chói gây hại thần kinh và thị giác.
2. Ví dụ minh họa
Ví dụ: Vì sao người trồng dưa leo thường làm giàn cho cây leo?
Lời giải: Dưa leo có tua cuốn cảm ứng tiếp xúc, quấn vào giàn để vươn lên cao, nhận nhiều ánh sáng, thoáng khí, ít sâu bệnh, quả sạch và năng suất cao. Làm giàn là vận dụng cảm ứng tiếp xúc của thực vật vào sản xuất.
3. Ghi nhớ
- Vận dụng hướng sáng: bố trí mật độ, tỉa cành, chiếu sáng trái vụ.
- Vận dụng hướng đất, hướng nước: gieo hạt, tưới nước hợp lí.
- Vận dụng cảm ứng tiếp xúc: làm giàn cho cây leo.
- Vận dụng tập tính: huấn luyện vật nuôi, tránh kích thích có hại.